You are currently browsing the category archive for the ‘Ιστορια’ category.

Τη βρηκα στα σκουπιδια χωρις ημερομηνια.Κρανιδι μιας αλλης εποχης.Οδος Φωστινη.Περιπου απεναντι απο το σημερινο κτηριο ΟΤΕ.Βαδιζοντας προς τον Χριστο;Κυριακη πρωι ; χειμωνας;Δεκαετια 60; Αργοτερα;Αποπνεει μια αισθηση χαρας και ευτυχιας.Το χαμογελο της κυριας που κοιτα τον φακο αγκαζε με τον συζυγο η τσαντα περασμενη στο αλλο χερι ,προσεξτε τα παλτα των γυναικων το κοψιμο τα μεγαλα κουμπια το ζιβαγκο ,ο αντρας κομψος,προσεγμενο ντυσιμο  κουστουμι μαντηλακι στο τσεπακι   το αλλο χερι στη  τσεπη γραβατα καλογυαλισμενο παπουτσι κοιτα κατω χαμογελωντας σαν κατι να λεει

Δεξια διακρινονται οι καμαρες απο το καμενο σημερα σπιτι της Κατιας.

Περιπου στο ιδιο σημειο φωτογραφια απο την επισκεψη του Γριβα στο Κρανιδι (φωτ Στεφος)

martis 003

Ιουλιο του 1959 λιγο μετα τις συμφωνιες Ζυριχης Λονδινου (αρχηγου της ταγματασφαλιτικης αντικομμουνιστικης οργανωσης Χ )και υπευθυνου  στα επεισοδια με νεκρους Ελληνοκυπριους κομμουνιστες το 1958 αλλα και στις συγκρουσεις με Μακαριακους που προηγηθηκαν του πραξικοπηματος (12 νεκροι). Ενα χρονο μετα Αυγουστο του 1960 γινεται η επισημη ανακηρυξη της Κυπριακης Δημοκρατιας και 14 χρονια μετα το ΕΟΚΑβιτικο πραξικοπημα και η Τουρκικη εισβολη Αττιλας που την κατελυσε  και διαιρεσε το νησι με κατοχικα Τουρκικα στρατευματα μεχρι σημερα.Ο ΕΟΚΑ βιτης πραξικοπηματιας Σαμψων ηταν πρακτορας μυστικων υπηρεσιων της Ελλαδας και της Αμερικης και εφαρμοσε το Ιωαννιδικο σχεδιο «Αφροδιτη 3».Η ΕΟΚΑ β ευθυνεται για πολλα εγκληματα σε Ελληνοκυπριους και Τουρκοκυπριους με εκεινα της σφαγης της Τοχνης αλλα και της Μαραθας να ξεχωριζουν μιας και καταδικαστηκαν απο τον ΟΗΕ σαν εγκληματα κατα της ανθρωποτητας.Οι αντιστοιχες τουρκικες εθνικιστικες τρομοκρατικες οργανωσεις αλλα και οι εισβολεις εκαναν τα δικα τους εγκληματα.

Η κατοχη της Κυπρου ειναι μια ακομα πληγη στο σωμα της Ελλαδας αντιστοιχη με εκεινη της Μικρασιατικης καταστροφης και του διωγμου των Ελληνων της Πολης.

Αναμεσα στους Ελλαδιτες στρατιωτες που επεσαν υπερασπιζομενοι την Κυπριακη δημοκρατια απεναντι στους Τουρκους εισβολεις και ο Διδυμιωτης Κωστας Μπροδημας   αγνοουμενος για 40 χρονια εξαφανιστηκε στο υψωμα Α του στρατοπεδου της ΕΛΔΥΚ , τα οστα του βρεθηκαν σε ομαδικο ταφο στο Κιονελι τα αποκαλυπτηρια της προτομης του εγιναν χθες στα Διδυμα

Αργολίδα: Αποκαλυπτήρια της προτομής του ήρωα της ΕΛΔΥΚ Κώστα Μπροδήμα στα Δίδυμα

https://stratistoria.wordpress.com/2015/06/06/1974-eldyk-dead/

 

http://www.ekriti.gr/ellada-kriti/i-epistrofi-ton-iroon-toy-1974-sygkinisi-gia-ton-kritiko-manoyso-triantafyllidi

Ο τάφος εντοπίσθηκε από πληροφορία, την οποία έδωσε στην τουρκοκυπριακή πλευρά τουρκοκύπριος βοσκός (σ.σ: δια της δημοσιογράφου Σεφγκιούλ Ουλουτάκ, η οποία χρόνια τώρα καταβάλλει προσπάθειες για συλλογή στοιχείων και πληροφοριών προς διακρίβωση της τύχης των αγνοουμένων).

Για να μην ξεχναμε τι σημαινει «μεγαλειοτατος». Γιατι οι νεες γενιες καποτε ξεχνουν η δεν γνωριζουν .

Και ο σημερινος γειτονας μας προσκληθηκε προσφατα και προσφωνηθηκε  «μεγαλειοτατος» απο τις τοπικες αρχες σε κοινωνικη εκδηλωση προκαλωντας θορυβο και αναταραχη. Γιατι ο συντηρητικος χωρος εχει μεσα του παντα ενα κομματι οπαδων της βασιλειας.Οι οποιοι ψηφισαν στο δημοψηφισμα του 1974 πριν απο κοντα μισο αιωνα υπερ της διατηρησης του θεσμου σε ποσοστο 30,82% η περιπου 1,5 εκατομμυριο ψηφους.

Ενος θεσμου που διχασε τους Ελληνες για δεκαδες χρονια η για να το πω ορθοτερα απο την πρωτη στιγμη που επεβληθει απο τους ξενους σαν τοποτηρητης των συμφεροντων τους στην εξεγερμενη κατα των Τουρκων  Ελλαδα. Που εγινε αφορμη για δυο εμφυλιους τον 20 αιωνα που στηριξε εκτροπες απο το Δημοκρατικο πολιτευμα που χρυσοπληρωθηκε απο τον λαο που ανετρεψε ακομα και πολιτικους του συντηρητικου χωρου που προετοιμασε χουντα που απεκτησε πλουτο απο το υστερημα μας.

Για να είμαστε απολύτως ακριβείς, το Ιουλιανό Πραξικόπημα, ανεξαρτήτως των προθέσεων αυτών που το επέβαλαν, άνοιξε τον δρόμο στη χούντα. Την προετοίμασε απ’ όλες τις απόψεις.

Το «Παλατι»  η Φρικη (με τον αγκυλωτο σταυρο στο μανικι)  ο «μασκαρας» Τσιριμωκος (αυτος με τον σκοτεινο ρολο στη συμφωνια της Βαρκιζας μολις 20 χρονια πριν) ο Μαρκεζινης της φιλελε προσπαθειας της Χουντας το 1973 και ο Πετρος Γαρουφαλιας (για τον οποιο εγινε ολη η φασαρια σε σχεση με το υπουργει Αμυνας)που ηγηθηκε μεταπολιτευτικα του φιλοχουντικου κομματος ΕΔΕ που πηρε 1% . Και φυσικα ο αρχηγος των αποστατων ο Μητσοτακης που διαχρονικα συνεργαστηκε με το Παλατι (μην ξεχναμε τα κοντεινερ) και που οι απογονοι του (πολιτικοι και οικογενειακοι )ακομα δρουν μεσα στον συντηρητικο χωρο και το κομμα της ΝΔ σαν διακριτη ταση. Μαλιστα μετα την αποτυχια της Ντορας να παρει την ηγεσια του κομματος εχουμε τον αδερφο της παρεα με τον πρων ακροδεξιο Αδωνη να κουνανε την μπαγκετα και να ετοιμαζονται για την διακυβερνηση.

Στην ιστορια του ’65 λοιπον

Η κρίση του Ιουλίου του 1965 έχει καταγραφεί ως η σημαντικότερη πολιτική κρίση σε ολόκληρη τη μεταπολεμική περίοδο της σύγχρονης ελληνικής Ιστορίας. Και αυτό όχι μόνον επειδή ανατράπηκε η νόμιμα εκλεγμένη κυβέρνηση της Ενωσης Κέντρου με παρέμβαση του Παλατιού και με σωρεία αποσκιρτήσεων βουλευτών της.

Η κρίση εκείνη δεν εξαντλήθηκε στο καλοκαίρι του ’65, καθώς ποτέ, στη συνέχεια, το πολιτικό σύστημα της χώρας δεν επανήλθε στην κοινοβουλευτική κανονικότητα παρά μόνο στη μεταπολίτευση και αφού πρώτα μεσολάβησε η επτάχρονη τυραννία των συνταγματαρχών. Για να είμαστε απολύτως ακριβείς, το Ιουλιανό Πραξικόπημα, ανεξαρτήτως των προθέσεων αυτών που το επέβαλαν, άνοιξε τον δρόμο στη χούντα. Την προετοίμασε απ’ όλες τις απόψεις.

Τα γεγονότα

Εν συντομία τα κυριότερα γεγονότα του Ιουλιανού Πραξικοπήματος έχουν ως εξής: Ημέρα Πέμπτη 15 Ιουλίου 1965 και ώρα 7 το απόγευμα ο πρωθυπουργός της χώρας Γεώργιος Παπανδρέου έφτασε στα ανάκτορα της οδού Ηρώδου του Αττικού για να συναντηθεί με τον νεαρό βασιλιά Κωνσταντίνο Γλίξμπουργκ. Η συνάντηση υπήρξε ολιγόλεπτη. Γύρω στις 7.15 ο πρωθυπουργός αναχωρούσε σκεπτικός για την κατοικία του στο Καστρί, αρνούμενος να κάνει την παραμικρή δήλωση στους δημοσιογράφους.

Μία ώρα αργότερα, όμως, γύρω στις 8.15, κάλεσε τους πολιτικούς συντάκτες και τους ανακοίνωσε: «Επήλθε διαφωνία Στέμματος και κυβερνήσεως. Αύριον θα υποβάλω την παραίτησιν της κυβερνήσεως και θα προβώ εις ανακοινώσεις». Η εμφανής αιτία της ρήξης ανάμεσα στον Γ. Παπανδρέου και το Παλάτι αφορά το γεγονός ότι ο βασιλιάς δεν αποδέχτηκε να αντικατασταθεί στο υπουργείο Αμυνας ο Πέτρος Γαρουφαλιάς από τον ίδιο τον πρωθυπουργό. Οι πραγματικές αιτίες ήταν περισσότερες και βαθύτερες.

Οι διαδηλώσεις ήταν καθημερινό φαινόμενο στην Αθήνα για περισσότερο από 100 ημέρες Οι διαδηλώσεις ήταν καθημερινό φαινόμενο στην Αθήνα για περισσότερο από 100 ημέρες |

Λίγα λεπτά μετά την αναχώρηση του Γ. Παπανδρέου από τα ανάκτορα τον βασιλιά επισκεπτόταν ο έως εκείνη τη στιγμή πρόεδρος της Βουλής Γ. Αθανασιάδης-Νόβας για να λάβει εντολή σχηματισμού νέας κυβέρνησης. Στις 8.22 μ.μ. ορκίστηκε το πρώτο κλιμάκιο της κυβέρνησης Νόβα αποτελούμενο από τον ίδιο, τον ναύαρχο Ι. Τούμπα και τον Στ. Κωστόπουλο. Η χώρα είχε μπει πλέον σε βαθύτατη πολιτική κρίση.

Το Κέντρο και η Αριστερά αντέδρασαν αμέσως χαρακτηρίζοντας αυτό που είχε γίνει «Βασιλικό Πραξικόπημα» και ζήτησαν άμεση προσφυγής στις κάλπες. Αλλά τα ανάκτορα, η πολιτικοοικονομική αντίδραση και ο ξένος παράγοντας μετά την παλατιανή εκτροπή δεν επιθυμούσαν και δεν ήταν διατεθειμένοι να επιτρέψουν να γίνουν εκλογές.

Κόσμος συγκεντρωμένος έξω από τα ανάκτορα της Ηρώδου Αττικού (15 Ιουλίου 1965) |

Το παλατιανό πραξικόπημα, εκτός από τις αντιδράσεις του Κέντρου και της Αριστεράς, πυροδότησε ένα τεράστιο λαϊκό κίνημα. Οι διαδηλώσεις ήταν καθημερινό φαινόμενο στην Αθήνα για πάνω από 100 ημέρες. Οι συγκρούσεις των διαδηλωτών με την αστυνομία καθημερινές. Ο ρόλος της ΕΔΑ στις λαϊκές κινητοποιήσεις ήταν πρωταγωνιστικός και η Νεολαία Λαμπράκη, στις 21/7/1965, πλήρωσε βαρύ φόρο αίματος γι’ αυτόν τον αγώνα με τη δολοφονία του Σωτήρη Πέτρουλα.

Το πρώτο κυβερνητικό σχήμα υπό τον Γ. Νόβα δεν θα καταφέρει να πάρει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή. Συγκέντρωσε όμως εκτός από τις ψήφους της ΕΡΕ και του κόμματος του Μαρκεζίνη, 25 αποσκιρτήσαντες βουλευτές της Ενωσης Κέντρου. Οι οικονομικοί παράγοντες του τόπου με πρωταγωνιστές τους μεγιστάνες του Τύπου, τον Χρ. Λαμπράκη εκδότη του «Βήματος» και των «Νέων», τον Ι. Παπαγεωργίου εκδότη της «Αθηναϊκής» και τον Ι. Βελίδη της «Μακεδονίας» –πριν ακόμη αποτύχει η προσπάθεια του Νόβα– ετοίμαζαν τη λύση Στ. Στεφανόπουλου.

Ομως δεν επιχειρήθηκε απότομα η προώθησή της και ούτε επιδιώχθηκε ευθύς εξαρχής για την πραγματοποίησή της η επέκταση της διάσπασης του Κέντρου. Τελικά, η λύση αυτή θα επιβληθεί στην κατάλληλη στιγμή, αφού προηγηθεί όμως η επίσης αποτυχημένη προσπάθεια για σχηματισμό βιώσιμης κυβέρνησης από τον Η. Τσιριμώκο. Η Βουλή θα καταψηφίσει κι αυτό το κυβερνητικό σχήμα του Τσιριμώκου, το οποίο όμως θα υποστηρίξουν 37 πρώην βουλευτές του Κέντρου.

Τραυματίας από τις συγκρούσεις στη διαδήλωση με την αστυνομία |

Η κυβέρνηση Στεφανόπουλου θα πάρει ψήφο εμπιστοσύνης στις 24/9/1964. Θα την υποστηρίξουν 152 βουλευτές (99 της ΕΡΕ, 8 του Μαρκεζίνη, ο Γαρουφαλιάς και 44 αποσκιρτήσαντες του Κέντρου). Ο Στεφανόπουλος και η κυβέρνησή του θα μείνουν στα πράγματα πάνω από έναν χρόνο, ώς τις 21/12/ 1966.

Πριν από την πτώση αυτής της κυβέρνησης ο Γ. Παπανδρέου, ο Π. Κανελλόπουλος και ο βασιλιάς Κωνσταντίνος θα έρθουν σε μυστική συμφωνία, θα διευθετήσουν όλες τις μεταξύ τους εκκρεμότητες, θα ορίσουν εκλογές για τον Μάη του 1967 και στη θέση της κυβέρνησης Στεφανόπουλου θα συμφωνήσουν να βάλουν μια άλλη, παλατιανή απ’ άκρη σ’ άκρη, υπό τον Ι. Παρασκευόπουλο (Βλέπε: ολόκληρο το κείμενο της συμφωνίας στο Σπ. Λιναρδάτου: «Από τον εμφύλιο στη χούντα» τόμος Ε’ σελ. 378-380).

Η κυβέρνηση Παρασκευόπουλου –που θα υπερψηφιστεί από ολόκληρη την Ενωση Κέντρου παρά τους αρχικούς λεονταρισμούς του Α. Παπανδρέου– θα μείνει στα πράγματα ώς τις 29 Μαρτίου του 1967. Την επομένη θα παραιτηθεί ύστερα από σύγκρουση της ΕΡΕ με την Ενωση Κέντρου με φανερή αφορμή την υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ, που παραμένει ανοιχτή. Την κυβέρνηση Παρασκευόπουλου θα αντικαταστήσει κυβέρνηση υπό τον Π. Κανελλόπουλο που ορκίζεται στις 3/4/1967. Σε λίγες μέρες, στις 21/4, η χώρα θα βρεθεί κάτω από την μπότα των συνταγματαρχών.

 

Τωρα θα μου πειτε τι νοιαζει τον κατοικο  της Ερμιονιδας τον πολιτη της Ελλαδας τι εγινε 616 χρονια πριν στην μακρινη Ουαλια. Εδω καλα καλα δεν ξερουμε τι εγινε στην Ελλαδα το 1402.Πολυ περισσοτερο στην Ερμιονιδα κατοικοι της οποιας ειμαστε. Αληθεια ποιοι ζουσαν στην Ερμιονιδα το 1400; Υπηρχαν αφεντες και δουλοι ζωγραφοι και αγροτες ναυτικοι και πειρατες; Υπηρχαν πολεις χωρια τι γλωσσες μιλουσαν οι κατοικοι; Σαν μια εισαγωγη προβληματισμου ενα μικρο αποσπασμα που εχει μεσα για αιωνες κατακτητες Καταλανους Φραγκους Βυζαντινους (Ελληνοφωνους χριστιανους ορθοδοξους) και Βενετους.Παντως Τουρκοι δεν υπαρχουν .Και το ποπολο, οι κυριαρχουμενοι οι υπηκοοι ,οι εργαζομενοι οι εμποροι, οι ναυτικοι οι μικροι και μεγαλοι αγροτες κτηνοτροφοι; Σιγουρα υπηρχαν Ελληνοφωνοι Χριστιανοι ορθοδοξοι (Ρομιοι υπηκοοι της Ανατολικης Ρωμαικης Αυτοκρατοριας) αλλα αλλες εθνοτητες γλωσσες θρησκειες υπηρχαν;Λατινοι, Βλαχοι, Αρβανιτες ,Σλαβοι, Εβραιοι; Παντως Ελληνες με την σημερινη ταυτοτητα/εννοια η και την αρχαιοελληνικη των πολεων- κρατος που πιστευαν στο δωδεκαθεο , δεν υπηρχαν πουθενα.

Αφου οι Καταλανοι κατελαβαν την Αθηνα το 1311 και πολλα χρονια μετα, με βαση αυτη τη διαθηκη,  οι κτησεις των Φραγκων στην Αργολιδα ηρθαν στα χερια της ανηψιας του ντε Μπριεν ( κορης της αδερφης του) της Μαριας ντ  Αγγιεν που εγινε δουκισα του Αργους και εγκατασταθηκε εκει. Αναμεσα λοιπον στις κτησεις της Δουκισης ηταν (με βαση το εγγραφο της διαθηκη του 1356 ) και το Καστρο Λα Τρεμις που αναγνωριστηκε σαν το Καστρο της Θερμησιας.Δεν εμεινε πολυ στα χερια των Γαλλων και της Δουκισης Μαριας  ντ Αγγιεν  η Θερμησια . Η δουκισα παντρευτηκε εναν Βενετο τον Πετρο Κορναρο που σκοτωθηκε προωρα.Μετα τον θανατο του αντρα της ειδε πως οι Βενετοι ετοιμαζονταν να επιτεθουν και να της παρουν τις κτησεις, προτιμησε να τις πουλησει για 500 χρυσα δουκατα τον χρονο εφ ορου ζωης.

Ετσι το 1388 οι Βενετοι αποκτουν την κυριαρχια σε ολες τις κτησεις των Γαλλων στην Αργολιδα (μαζι φυσικα και το καστρο).Τα πραγματα δεν ηταν ευκολα για τους Βενετους.Ο Θεοδωρος Α Παλαιολογος κατελαβε το Αργος (1390),και αργοτερα προσπαθησε να παρει και το Ναυπλιο απο τους Βενετους που ειχαν ηδη εγκατασταθει εκει απο το 1389.Οι Βενετοι αντισταθηκαν και τελικα εγινε η ανταλλαγη που καταγραφει το “Χρονικον Συντομον ” στο οποιο αναφερεται ο κ Μπενακης.Το δευτερο εγγραφο που καταγραφει ο κ Μπενακης ειναι το “Χρονικον Συντομον” Το 1394 λιγα χρονια αργοτερα δηλαδη ο Δεσποτης του Μυστρα συμφωνει με τους Βενετους να παρουν οριστικα το καστρο της Θερμισιας και το Αργος και σε ανταλλαγμα να παρει αυτος τα Μεγαρα και τον Πυργο του Μυλοποταμου.Το τριτο εγγραφο στο οποιο αναφερεται ο κ Μπενακης ειναι του Δογη της Βενετιας με ημερομηνια 24 Δεκεμβριου 1437Στο εγγραφο αυτο λοιπον διευκρινιζεται πως ο Δεσποτης του Μυστρα εχει παραχωρησει το δικαιωμα να διοριζεται ο φρουραχος του Καστρου Castrum de Tirmisse απο την Βενετια για να προστατευει τα συμφεροντα της.Καλες οι συμφωνιες αλλα δεν τηρουνται απο τον Δεσποτη του Μυστρα.Τεσσερα χρονια αργοτερα λοιπον η συγκλητος της Βενετιας διαταζει τον καπιτανο του Ναυπλιου να ανακτησει το καστρο της Θερμησιας το οποιο κατεχει ακομα ο Παλαιολογος. Μαλλον τα καταφεραν να πραγματοποιηθουν οσα συμφωνηθηκαν γιατι η Θερμησια μαζι με τις αλλες πολεις και καστρα της Αργολιδας εμειναν στα χερια των Βενετων και μετα την συμφωνια με τον Σουλτανο με τους ορους της ειρηνης μετα απο 16 χρονια πολεμου αναμεσα σε Βενετους και Τουρκους το 1479..

Παμε τωρα στη μακρινη Ουαλια στον Πρασινο λοφο που βλεπετε στη φωτογραφια , να βρουμε κομματια αυτου που σημερα λεμε εθνος/ πατριδα/ ιστορια /ταυτοτητα. Για την οποια Ουαλια στοιχηματιζω δεν γνωριζετε πολλα οπως δεν γνωριζα και εγω μεχρι προσφατα. Πριν λιγες μερες μαλιστα στην παλια εκκλησια της Παναγιας του Πηλιθ

ακουσα για πρωτη φορα τον Ουαλικο εθνικο υμνο (γραφτηκε το 1856 στην Ουαλικη γλωσσα φυσικα ,θα το δειτε στο τελος της αναρτησης ) που με σεντορια φωνη εψαλαν ολοι οι παρισταμενοι (για να ακολουθησει μετα βιαστικα και τυπικα θαλεγα και το ο «Θεος σωζει την βασιλισα» των Αγγλων)

«Hen Wlad Fy Nhadau», usually translated as «Land of My Fathers», is, by tradition, the national anthem of Wales. The words were written by Evan James and the tune composed by his son, James James, both residents of Pontypridd, Glamorgan, in January 1856. The earliest written copy survives and is part of the collections of the National Library of Wales.

Lyrics:

Mae hen wlad fy nhadau yn annwyl i mi,

Gwlad beirdd a chantorion, enwogion o fri;

Ei gwrol ryfelwyr, gwladgarwyr tra mâd,

Dros ryddid collasant eu gwaed.

Gwlad, gwlad, pleidiol wyf i’m gwlad.

Tra môr yn fur i’r bur hoff bau,

O bydded i’r hen iaith barhau.

English Translation – Land of My Fathers

This land of my fathers is dear to me
Land of poets and singers, and people of stature
Her brave warriors, fine patriots
Shed their blood for freedom

Chorus:
Land! Land! I am true to my land!
As long as the sea serves as a wall for this pure, dear land
May the language endure for ever.

Old land of the mountains, paradise of the poets,
Every valley, every cliff a beauty guards;
Through love of my country, enchanting voices will be
Her streams and rivers to me.

Chorus

Though the enemy have trampled my country underfoot,
The old language of the Welsh knows no retreat,
The spirit is not hindered by the treacherous hand
Nor silenced the sweet harp of my land.

 

Κατω απο αυτη την εκκλησια της Παναγιας , πριν απο 616  χρονια εγινε μια μεγαλη μαχη αναμεσα στον πολεμαρχο Ουαλο Rhys Gethin πολεμιστη στο στρατο του Γκλυντουρ και τον Αγγλοσαξωνα ευγενη Μορτιμερ.

Οι στρατιωτες με τον κοκκινο δρακο σε κιτρινο φοντο ειναι οι Ουαλοι.Το κτηριο στο βαθος ειναι η εκκλησια. Στην μαχη αυτη αναφερεται ο Σαιξπηρ 200  χρονια μετα, στο εργο του «Ερρικος 4ος»(μερος 1ο) γραφοντας πως ο Μορτιμερ ηττηθηκε απο τον αγριο και ανυποτακτο Γκλυντουρ.

the noble Mortimer,

Leading the men of Herefordshire to fight,
Against the wild and irregular Glendower,
Was by the rude hand of that Welshman taken,
A thousand of his people butchered

(Το ονομα του Ερρικου 4ου  ηταν Henry Bolingbroke)

Μαχη που κατεληξε στην ηττα του Μορτιμερ και σε εκατομβη νεκρων.Παντως στη συνεχεια ο Γκλυντουρ ικανος διπλωματης οσο και μαχητης υποχρεωσε τον Μορτιμερ να παντρευτει την κορη του και ετσι να παντρεψουν τις ιδιοκτησιες και την εξουσια τους με οικογενειακους δεσμους.

Μην σκεφτειτε πως απο την μια ηταν οι Ουαλοι και απο την αλλη οι Αγγλοι. Ο Μορτιμερ επεστρατευσε τους Ουαλους υπηκοους του (και εκανε ενα σωμα τοξοτων χωρια απο τους υπολοιπους στρατιωτες-μεγαλο λαθος ) για να πολεμισουν εναντια στους Ουαλους και αυτοι στην κρισιμη στιγμη περασαν στο στρατοπεδο των ομοεθνων τους  και εκριναν την εκβαση της μαχης. Τετοιες αλλαγες στρατοπεδου συνανταμε και στην Οθωμανικη αυτοκρατορια αργοτερα με τους Αρβανητες αρματωλους και κλεφτες. Ουτε ολοι οι Ουαλοι ειχαν κοινη συνειδηση. Οπως και οι Αρβανητες η οι Αρχαιοι Ελληνες χωριζονταν σε φυλες που μαχονταν  η μια την αλλη και πολλες φορες συμμαχουσαν καποιοι απο αυτους με τους Αγγλους για να πετυχουν τους στοχους τους εναντια στους αντιπαλους τους.

Εξ αλλου ολα ξεκινησαν «δι ασημαντον αφορμη»δυο χρονια νωριτερα  απο μια κτηματικη διαφορα αναμεσα στον σαρανταχρονο Γκλυντουρ και τον Αγγλο Λορδο της περιοχης Γκραιυ που προσπαθησε να  αρπαξει γη που ανοικε στον Ουαλο .Ο Γκλυντουρ διαμαρτυρηθηκε στο Λονδινο αλλα χωρις αποτελεσμα .

Ετσι θυμωμενος ο Γκλυντουρ ανακυρηχθηκε πριγκιπας της Ουαλιας στις 16 Σεπτεμβριου 1400 και ξεκινησε το ανταρτικο που κρατησε εφτα χρονια.Ο Γκλυντουρ ευπορος κτηματιας  αγωνισθηκε για την ανεξαρτησια της περιοχης απο την Αγγλικη κατοχη που κρατουσε ηδη εκατο χρονια. Μαλιστα οταν το 1402 εμφανισθηκε ενας πελωριος κομιτης στον ουρανο της Ουαλιας (Καμρυ στα Ουαλικα) ο λαος πιστεψε πως ο ηγετης του ειχε υπερφυσικες δυναμεις και μπορουσε να ελεγξει ακομα και τον καιρο.Δυστυχως πεθανε χρονια μετα ανταρτης κυνηγημενος απο τους Αγγλους και ειναι αγνωστο που ταφηκε.

Για να δουμε απο κοντα το θεατρο της μαχης.Η τοποθεσια Πηλιθ ειναι στην βαση ενος λοφου που ονομαζεται Πρασινος Λοφος (Bryn Glas στα Ουαλικα).Η φωτογραφια ειναι απο την κορφη του λοφου.

Εκει που βλεπετε τα κτηρια στο βαθος εγινε η μαχη και βρεθηκαν τα οστα των νεκρων (πολλοι νεκροι βρεθηκαν και γυρω απο την εκκλησια )που μεταφερθηκαν και εταφησαν στο κεντρο της φωτογραφιας οπου και τα ψηλα δεντρα.

Οι Αγγλοι εφτιαξαν πολλους μυθους για τις βαρβαρες Κελτισες που βεβηλωσαν τα κορμια των νεκρων στρατιωτων τους  αλλα οι Αγγλοι ετσι κι αλλιως θεωρουσαν τους Κελτες βαρβαρους και ειχαν διαφορους μυθους γι αυτους.

Ο Μορτιμερ (ξαδερφος του βασιλια της Αγγλιας Ερρικου του τεταρτου )διεσχιζε την ευφορη κοιλαδα του ποταμου Λαγκ  με τους Αγγλους ευγενεις Kinard de la Bare, Thomas Clanvow, Waiter Devereux and Robert Whitney (σκοτωθηκαν ολοι στη μαχη εκτος του Clanvow πρωην σεριφη της περιοχης που συνεληφθει με τον Μορτιμερ) και του υπηκοους τους που συγκροτουσαν στρατο  απο δυο εως τρεις χιλιαδες  ερχομενος απο το Πρεστιν

στον δρομο που βλεπετε στο κεντρο της φωτογραφιας και πηγαινε στο Ναιτον για να καταστειλει μια ακομα Ουαλικη εξεγερση απο αυτες που οι Ουαλοι εκαιγαν καθε συμβολο Αγγλικης εξουσιας ακομα και εκκλησιες.

Φτανουν λοιπον οι Ουαλοι  νωρις το πρωι της 22 Ιουνιου στην μαχη με τις δυναμεις  (800-1100 πολεμιστες)και τον αξιο πολεμαρχο «μελαχρινο»(«swarthy Rhys».) Rhys Gethin (σκοτωθηκε τρια χρονια αργοτερα το 1405 στην επιθεση στο καστρο του Γκροσμοντ) και τοποθετουν τους τοξοτες τους στο λοφο δεξια του δρομου.Πιθανοτατα ο ιδιος ο Γκλυντουρ δεν ηταν σε αυτη τη μαχη.

Ο Gethin αφηνει λιγους τοξοτες για να απασχολησουν του Αγγλους και διατασει τον κυριο ογκο του στρατου του στους γυρω λοφους.Οι τοξοτες του μετα την πρωτη επαφη με τους Αγγλους υποχωρουν προς τους λοφους βαλλοντας παντα με τα τοξα παρασυροντας τους Αγγλους να του κυνηγησουν στην αποτομη ανηφορα.

Σας διαβεβαιω εχοντας ανεβει τον λοφο δυο φορες ενιωσα τι τραβηξαν οι Αγγλοι με τον οπλισμο τους σε μια ζεστη καλοκαιριατικη μερα προσπαθωντας να ανηφορισουν πολεμωντας επιτιθεμενοι και ταυτοχρονα αμυνομενοι στα βελη που ερχονταν απο ψηλα .

Οταν το σχεδιο ειχε ολοκληρωθει οι υπολοιποι Ουαλοι επιτεθηκαν.Κατηφοριζοντας και ξεκουραστοι .Ηταν η στιγμη που ο Μορτιμερ διεταξε τους δικους του τοξοτες (Ουαλους υπηκοους μην το ξεχνατε) να υπερασπισουν τον στρατο του. Και αυτοι οχι μονο δεν υπακουσαν αλλα αρχισαν να βαλουν κατα του Μορτιμερ και των ανδρων του.

Η σφαγη ηταν ολοκληρωτικη και η εκκλησια καηκε.

Μετα την νικη των Ουαλων ο Αγγλικος στρατος αναδιπλωθηκε μεσα στα τειχη των κεντρικων πολεων Τσεστερ Χερεφορντ και Σρουσμπερυ και οπως εγραψα πιο πανω ο Γκλυντουρ παντρεψε την κορη του με τον Μορτιμερ.

Πριν απο καμμια τριανταρια χρονια εδρασε μια ενοπλη εθνικιστικη οργανωση «τα παιδια του Γκλυντουρ » που εκαιγε εξοχικες κατοικιες Αγγλων στην Ουαλια .Αν σας ενδιαφερει διαβαστε για το ενοπλο στην Ουαλια (παντως καποιοι απο την ηγεσια του εθνικιστικου Ουαλικου κομματος  ισχυριστηκαν πως η οργανωση ηταν «φτιαγμενη απο τις μυστικες υπηρεσιες της Αγγλιας για προβοκατσια)

The group first came to prominence in 1979. In the first wave of attacks, eight English-owned holiday homes were destroyed within the space of a month. In 1980 Welsh Police carried out a series of raids in Operation Tân in an effort to find the culprits. Within the next ten years around 220 properties were damaged by the campaign.[1] It peaked in the late 1980s with the targeting of Conservative MPs’ homes and David Hunt, the then Welsh secretary, was a target in 1990.

Responsibility for the bombings had been taken by four separate movements: Mudiad Amddiffyn Cymru («the movement to defend Wales»), Cadwyr Cymru («the keepers of Wales»), Meibion Glyndŵr, and The Welsh Army for the Workers Republic (WAWR) whose attacks were on political targets in the early 1980s. However, Meibion Glyndŵr has been the only group to have had any claim to long-term success, although since the mid-1990s the group has been inactive and Welsh nationalist violence has ceased, at least on an organisational level. Letters claiming responsibility for attacks were signed «Rhys Gethin«, in homage to one of Owain Glyndŵr’s most prominent followers.

A reinvestigation into postal bombings led to the conviction of Sion Aubrey Roberts in 1993. A Plaid Cymru member of parliament, Elfyn Llwyd, speculated that the group was an MI5 front.[1]

 

Bibliography

Breverton, T (2013). Owain Glyndwr: The Story of the Last Prince of Wales. Amberley Publishing.

Davies, R.R (2011). Owain Glyn Dŵr Prince of Wales. Y Lolfa.

Davis, P.R (2007). Castles of the Welsh Princes. Y Lolfa Cyf, Talybont.

Davis, P.R (2011). The Forgotten Castles of Wales. Logaston Press, Almeley.

Douglas, D.C and Myers, A.R (ed) (1975). English Historical Documents Vol 5 (1327-1485). Routledge, London.

Falkus, M and Gillingham, J (1981). Historical Atlas of Great Britain. Grisewood and Dempsey, London.

Gater, D (2008). The Battles of Wales. Gwasg Carreg Gwalch, Llanrwst.

Given-Wilson, C (1997). The Chronicle of Adam Usk 1377-1421. Oxford Medieval Texts, Oxford.

Griffiths, R.A (1972). The Principality of Wales in the Later Middle Ages. London.

Kenyon, J (2010). The Medieval Castles of Wales. CPI Rowe, Chippenham.

Knight, J.K (1977). Ancient Monuments and Their Interpretation. London.

Lancaster, J.H.D (2016). Bryn Glas: Battlefield visit notes and observations. CastlesFortsBattles.co.uk.

Lloyd, J.E (1912). A History of Wales. Cardiff.

Mortimer, I (2007). The Fears of Henry IV. Vintage, London.

Turvey, R.K (2014). The Marcher Lords.  Gwasg Carreg Gwalch.

Αφιερωμενο στην γενια του πατερα μου.Που κι αυτος γεννηθηκε το 1916 στο Αργοστολι. Eδω ο πατερας μου 17/03/ 1942 (πριν γινει ο ιερος Λοχος οπου κατεταγει μετα )φυγας απο τον συνθηκολογημενο στρατο των Τσολακογλου πολεμα τους Ναζι στον Αγγλικο στρατο στο 68 Medium Regiment LAD στην Marcha Matrouh.Καθιστος δευτερος απο αριστερα .

Ο Κλωνης εγινε το 1932 αυτο που σημερα λενε λαθρομεταναστης στην Αμερικη.Για διαβαστε την ιστορια του.

Βαγγελης Κλωνης

Είναι ίσως η διασημότερη φωτογραφία του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, τραβηγμένη από τον σπουδαίο Γιουτζίν Σμιθ. Δείχνει καλύτερα από κάθε άλλη τη γενναιότητα και το θάρρος του ανώνυμου Αμερικάνου φαντάρου που πολέμησε για την ελευθερία.

Με το τσιγάρο να κρέμεται μάγκικα στα χείλη, και με ένα βλέμμα που τσακίζει κόκαλα, αυτός ο στρατιώτης έγινε το σύμβολο της Μεγαλύτερης Γενιάς των Αμερικάνων. Αυτός ο στρατιώτης, όμως, δεν είναι Αμερικανός, είναι ο Έλληνας Ευάγγελος Κλωνής!Ο Ευάγγελος Κλωνής γεννήθηκε στον Άγιο Γεώργιο της κοινότητας Πάστρας (της Κεφαλονιάς) το 1916. Ήταν το δεύτερο παιδί μιας φτωχής οικογένειας που συνολικά θα αποκτούσε οκτώ. Παράτησε το σχολείο στην Τρίτη Δημοτικού. Στα 14 του μετακόμισε στην Αθήνα, όπου δούλευε ο μεγαλύτερος αδερφός του. Εκεί δούλεψε σαν εισπράκτορας στο λεωφορείο ενός άλλου Κεφαλλονίτη, του Γεράσιμου Αρσένη: Φορούσε την άσπρη του στολή και έκοβε τα εισιτήρια.

Ότι έβγαζε το έστελνε στη μητέρα του, αλλά τα λεφτά ήταν λίγα. Μια μέρα, όταν ήταν 16 χρονών, το λεωφορείο είχε σταματήσει στον Πειραιά, και ο Βαγγέλης είδε κάτι ναύτες να μεταφέρουν ψώνια σ’ ένα καράβι. Ο Βαγγέλης πήγε αμέσως στον Αρσένη, του έδωσε τις εισπράξεις της ημέρας και του είπε: «Εγώ φεύγω. Πες στη μάνα μου ότι θα της στείλω λεφτά από την Αμερική». Και πήγε στο κρεοπωλείο, και φορτώθηκε ένα κομμάτι κρέας, και μπήκε σκυφτός στο καράβι, και κρύφτηκε στα αμπάρια.

Μετά από αρκετές περιπέτειες και με τη βοήθεια του καπετάνιου (ήταν κι αυτός κεφαλλονίτης) ο Βαγγέλης κατέληξε στο Λος Άντζελες.

Στο Λος Άντζελες έπιασε δουλειά στο ανθοπωλείο ενός άλλου κεφαλονίτη, του Σπύρου Στεφανάτου (ο οποίος σήμερα ζει στην Κεφαλονιά –είναι 94 χρονών). Η πόλη όμως δεν του άρεσε –είχε πολύ κόσμο, και δεν είχε συνηθίσει. Μετακόμισε στο Ντένβερ του Κολοράντο, όπου δούλευε σαν πιατάς σε ένα εστιατόριο, και κάποια στιγμή πήρε και μια δικιά του καντίνα με χοτ-ντογκ και τα πούλαγε στο δρόμο.
Μια ελληνοπούλα τον ερωτεύτηκε, και ήθελε να τον παντρευτεί.

Αυτός όμως αρνήθηκε –υποστήριξε ότι ήταν μικρός ακόμα, και έπρεπε να βοηθήσει την οικογένειά του στην Ελλάδα. Οπότε αυτή τον απείλησε ότι θα τον καταδώσει στις Αρχές, καθώς εξακολουθούσε να ζει και να δουλεύει στη χώρα παράνομα.

Ετσι ο Βαγγέλης έφυγε μετά από μια Οδύσεια στην Αμερική επέστρεψε και πάλι στο Ντένβερ, όπου το κλίμα του άρεσε, ελπίζοντας ότι η κοπελιά θα είχε βρει κάποιον άλλο, και θα τον άφηνε ήσυχο. Έτσι έγινε, αλλά δεν έμελλε να μείνει ούτε εκεί για πολύ. Ένας κεφαλλονίτης φίλος του πρότεινε να πάνε στη Σάντα Φε του Νιου Μέξικο για να βρούνε κάποιους φίλους (κεφαλλονίτες φυσικά), και τον ακολούθησε.


O Κλωνής στο jaz-bar που διατηρούσε στη Ν. Ορλεάνη

Υπήρχε όμως ένα πρόβλημα: Εξακολουθούσε να είναι παράνομος. Όταν άρχισε ο Πόλεμος, βγήκε ένα νέο διάταγμα που καλούσε τους παράνομους μετανάστες να καταταγούν, με αντάλλαγμα την αμερικανική υπηκοότητα. Έτσι ο Βαγγέλης Κλωνής αποφάσισε να πάει στον πόλεμο.

Η θητεία του Βαγγέλη Κλωνή είναι ένα μεγάλο μυστήριο. Ο Βαγγέλης Κλωνής, μετά την κατάταξή του, ταξίδεψε στο Fort Bliss στο Τέξας όπου εκπαιδεύτηκε με το στρατό ξηράς. Χάρη στις εντυπωσιακές του επιδόσεις (ήταν άριστος σκοπευτής) τον έστειλαν στην Βιρτζίνια, στη Βάση των Πεζοναυτών.

Στη συνέχεια πήγε στη Γιούμα της Αριζόνα, όπου εκπαιδεύτηκε στην έρημο, και μετά επέστρεψε στη Βάση της Βιρτζίνια με το Στρατό. Η εκπαίδευσή του είχε πια τελειώσει, και περίμενε να ακούσει που θα τον στείλουν, πιθανότατα στον Ειρηνικό, όταν ένας βαθμοφόρος ήρθε και τον βρήκε και του ζήτησε να μιλήσουν ιδιαιτέρως. «Σου έχω άσχημα νέα», του είπε. «Οι Γερμανοί σκότωσαν την οικογένειά σου στην Ελλάδα. Δεν έζησε κανείς. Μπορείς, αν θέλεις, να πάρεις μια άδεια και να επιστρέψεις στο σπίτι σου στην Σαντα Φε». Ο Βαγγέλης δεν ήθελε να πάει στην Σάντα Φε, μπορούσε να κλάψει κι εκεί που ήταν. Ζήτησε μόνο ένα πράγμα: «Στείλτε με στην Ευρώπη. Θέλω να πάω στους Γερμανούς».

Στη συνέχεια πήγε στη Γιούμα της Αριζόνα, όπου εκπαιδεύτηκε στην έρημο, και μετά επέστρεψε στη Βάση της Βιρτζίνια με το Στρατό. Η εκπαίδευσή του είχε πια τελειώσει, και περίμενε να ακούσει που θα τον στείλουν, πιθανότατα στον Ειρηνικό, όταν ένας βαθμοφόρος ήρθε και τον βρήκε και του ζήτησε να μιλήσουν ιδιαιτέρως. «Σου έχω άσχημα νέα», του είπε. «Οι Γερμανοί σκότωσαν την οικογένειά σου στην Ελλάδα. Δεν έζησε κανείς. Μπορείς, αν θέλεις, να πάρεις μια άδεια και να επιστρέψεις στο σπίτι σου στην Σαντα Φε». Ο Βαγγέλης δεν ήθελε να πάει στην Σάντα Φε, μπορούσε να κλάψει κι εκεί που ήταν. Ζήτησε μόνο ένα πράγμα: «Στείλτε με στην Ευρώπη. Θέλω να πάω στους Γερμανούς».

Ο Κλωνής πολέμησε στην Αυστρία, την Πολωνία, τη Γερμανία, μπήκε στο Βερολίνο και το Παρίσι, ενώ υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ότι πήγε και στον Ειρηνικό. Για τίποτα από όλα αυτά δεν μιλούσε, όμως, δεμένος από όρκους και διαταγές. Υπάρχουν πολλά στοιχεία που συνηγορούν ότι δεν ήταν ένας απλός φαντάρος. Πήρε ασυνήθιστα πολλά μετάλλια (η οικογένειά του αυτό τον καιρό προσπαθεί να εντοπίσει ακριβώς πόσα και ποια), και δέχτηκε και μια θερμότατη ευχαριστήρια επιστολή από τον Πρόεδρο Τρούμαν με ιδιόχειρη υπογραφή. Ο Νίκος Κλωνής έχει ρωτήσει δεκάδες βετεράνους, αλλά ακόμα δεν έχει βρει κανένα που έλαβε τέτοια επιστολή μετά τον πόλεμο.

Ο Βαγγέλης Κλωνής πέθανε στις 18 Φεβρουαρίου του 1989. Κηδεύτηκε στα Κοριάνα, και όλοι όσοι τον ήξεραν κράτησαν μαζί τους ο καθένας τη δική του, προσωπική εικόνα γι’ αυτόν. Υπήρχε όμως μια άλλη εικόνα, πολύ διάσημη, που κυκλοφορούσε εδώ και χρόνια, αλλά κανείς δεν την είχε συνδέσει με τον Βαγγέλη. Μέχρι το 1991.

«Μια μέρα», θυμάται η Κική Κλωνή, «είχα πάει με το Νίκο και τα εγγόνια μου στο εμπορικό κέντρο. Ο Νίκος είχε πάει να πάρει περιοδικά, κι εγώ πήγα με τα εγγόνια για να τους πάρω παιχνίδια. Κάποια στιγμή βλέπω το Νίκο να έρχεται τρέχοντας. «Μάνα τρέχα!» φώναζε. «Ο πατέρας!» Και εκεί, στο εξώφυλλο του περιοδικού Life, ήταν ο άντρας μου, με στρατιωτικό κράνος και ένα τσιγάρο στο στόμα, και κοίταζε βλοσυρά προς τα πίσω».

Ο αμερικανός φωτογράφος Γιουτζίν Σμιθ πήρε διάσημες φωτογραφίες από τον πόλεμο, ανάμεσα στις οποίες και δύο λήψεις του Βαγγέλη Κλωνή: Η φωτογραφία με το τσιγάρο, και η εικόνα με το παγούρι, η οποία πριν από λίγα χρόνια έγινε γραμματόσημο στις ΗΠΑ.

Πηγή: http://usa.greekreporter.gr

Ληξουρι Παλικης Κεφαλονια . Ιουνιος 1944

Λιγο πριν την κρεμαλα.

Ακούγεται η φωνή του Σπύρου Αναλυτή 22 χρόνων παλικάρι να φωνάζει περήφανα.   

«Εσύ θα μας εκδικηθείς ελληνική τυραννομάχα νιότη. Ζήτω η Νιότη,  ΖΗΤΩ  η ΕΠΟΝ,  ΖΗΤΩ ΤΟ ΚΚΕ …»

Ο ίδιος είχε γράψει πρωτύτερα ένα μήνυμα στο χώρο της φυλακής που τον έκλεισαν  μετά τη σύλληψή του.

«Εγώ το σπόρο έσπειρα κατά της τυραννίας, εξού και θέλει θεριστεί καρπός ελευθερίας».

Αναδημοσιευω το ιστορικο αρθρο του αγαπητου φιλου και δραστηριου ενεργου πολιτη Ληξουριωτη Μακη Γαλανου. Αναφερεται στην γενετειρα της οικογενειας μου απο την πλευρα του πατερα μου την Παλικη Κεφαλονιας.

Φευγοντας οι Γερμανοι παρεα με τους ταγματαλητες σκορπισαν τον θανατο σε ολη τη χωρα μας. Στοχος να σκοτωσουν τον ανθο του λαου μας (τους αγωνιστες ΕΑΜιτες ΕΠΟΝιτες και κομμουνιστες )πριν καρπισει, να στειλουν μηνυμα βιας και τρομοκρατιας εκτελωντας ανυπερασπιστους πολιτες για αντιποινα , να στρωσουν το εδαφος για οσα τραγικα ακολουθησαν με τους διαδοχους τους κατακτητες Αγγλους και Αμερικανους και τους ιδιους παντα συνεργατες που ντυθηκαν τις νεες στολες εξουσιας και συνεχισαν το εργο τους. Αυτοι ηταν η ναζιστικη σπορα των ηττημενων του 1945  οπως λεει ο αρχηγος της ΧΑ.

Μια σπορα που ποτιστηκε με αιμα Ελληνικο απο του Ναζι και τους ντοπιους συνεργατες τους.

Θυμιζω πως τις ιδιες μερες εγινε η εκτελεση πατριωτων στην Τραχεια

Βασιλης Λαδας

Ακολουθει η ιστορική πορεία με τρείς φωτογραφίες

Αναφορα στο πρωτο μου βιβλιο οι Ανταρτες της θάλασσας.

Στην πρώτη φωτογραφία ειναι ο μπαρμπα Γιώργης  ο Μπακας που μαζι με αλλους τρεις πηδησαν στον ξεροπόταμο και σωθηκαν ενω στο ιδιο σημειο μετα απο λιγο εκτελεστηκαν 17 πατριώτες.

Στεκεται μπροστα στο μνημειο στο τοπο της εκτελεσης.kostantinos mpakas

Ενας προδότης απο τον Καρατζά κατέδωσε 60 ανθρωπους που τους πηγαν σε μιά αποθήκη 5 χιλιόμετρα απο το χωριο. Ξεχώρισαν 30 απο αυτους και τους οδηγουσαν πεζή προς τον τοπο της εκτελεσης.Κατα την πορεια ειδαν κρεμασμενο τον δεκαοχταχρονο γραμματεα της ΕΠΟΝ Τραχειας απο μια γκοριτσα. Τοτε ολοι καταλαβαν πως τους πηγαιναν για εκτελεση και τρομαξαν απο το θεαμα.Μαζι με τους Γερμανους ηταν και δυο Ελληνες απο τη Ασσινη.Αυτους παρακαλεσαν να μην τους κρεμασουν αλλα να τους σκοτωσουν με πυροβολισμο.

Τους οδηγησαν στον τοπο της εκτελεσης και στην ακρη του ξεροποταμου εστησαν οι Γερμανοι ενα πολυβολο με σκοπο να τους σκοτωνουν κα τα πτωματα να πεσουν στο ποταμι.

Ο μπαρμπα Γιωργης ο Μπακας που κατάλαβε τι τους περίμενε ειπε στα Αρβανιτικα να φυγουμε γιατι θα μας σκοτωσουν.(Βεμι ικεμ ντοναβρασν).Πηδηξε πρωτος με αλλους  τρεις μεσα στο ποταμι.Ακολουθωντας το ποταμι σωθηκαν .Με αυτο τον τροπο οι Γερμανοι εκτελεσαν 17 πατριωτες αλλα με δεμενα τα χερια πια.

Ο μπαρμπα Γιωργης πεθανε πανω απο 80 χρονων πριν απο δεκα χρονια.

Στη δευτερη φωτογραφια μια κυρια και αλλοι συγγενεις απο τις οικογενειες των θυμάτων σε τελετη στον χωρο της εκτελεσης

Σε αυτο τον ιερο χωρο της εκτέλεσης βεβηλοι ανθελληνες εγραψαν με σπρευ  πανω στα ονοματα των εκτελεσθεντων τον αγκυλωτο σταυρο και το σημα των SS .

Των φονιαδων που τους σκοτωσαν και δυστυχως υπαρχει σημερα κομμα στην Ελληνικη βουλη η Χρυση Αυγη που ακολουθει την ιδια εγκληματικη πολιτικη και ιδεολογια σαν εθνοσωτηρες,το γνωστο φασιστικο κολπο.

Στην τελευταια φωτογραφια  καταθεση στεφανου στο μνημειο στον Καρατζα σε εκδηλωση του Δημου Τροιζινας προς τιμη των εκτελεσθεντων.Η καταθεση στεφανου γινεται απο τον εκπροσωπου του παραρτηματος ΠΕΑΕΑ με τιμητικη παρουσια αποσπασματος ναυτοπροσκοπων.

Αλλα και στο Κρανιδι το μνημειο της Εθνικης αντιστασης και η διηγηση απο το ιστολογιο του Βασιλη Λαδα

Και στα Διδυμα.

Τελος καποιοι κομμουνιστες πατριωτες εκτελεστηκαν λιγο μετα στην Κορινθο στο στρατοπεδο του Νεγρη.Οπως ο Αδριανος  Δριβαλας

Negrh

apo lada 001

 

 

Ληξουρι

-Το μνημόσυνο των πέντε-   στις  3-6-2018  Γεράσιμος Σωτ. Γαλανός

Ήταν Ιούνιος  του 1944, ημέρα του Αγίου Πνεύματος και οι εκκλησίες του Ληξουρίου  ότι είχαν απολύσει, που έφτασε από το Αργοστόλι μια χιτλερική κουστωδία με επικεφαλής το μονόφθαλμο εγκληματία φρούραρχο της Κεφαλονιάς, Σπιτέλερ.  Τους Γερμανούς καλωσόρισε με ένα χαμόγελο προδοτικό στην παραλία του Ληξουρίου ο προδότης  Φλωριάς , που είχε ξεχάσει ποιοι είναι οι συμπατριώτες του.

Η Γερμανική κουστωδία κουβαλούσε  μαζί της τους πέντε  αγωνιστές  από την Αγία Θέκλη,  που τους είχαν φυλακισμένους  πριν ένα μήνα  στις φυλακές Αργοστολίου.

Οι πέντε αγωνιστές πιάστηκαν από τους Γερμανούς σ’ ένα μπλόκο που έκανα στις αρχές Μαΐου του 1944 στο χωριό της Αγίας Θέκλης. Σ σύμφωνα με τις μαρτυρίες, τους Γερμανούς έφερε στο χωριό  μια Αγιαθεκλησιάνα,   επειδή κάποιοι σκότωσαν τον άνδρα της…  Οι Αγιαθεκλησιάνοι  ξέροντας πως κάτι τέτοιο θα γίνει, είχαν καταφύγει   οι περισσότεροι στα γύρω υψώματα του χωριού …

Οι πέντε που πιάστηκαν  σε αυτό το μπλόκο ήταν ο Νιόνιος  Ρατσιάτος, καθηγητής φιλολογίας στο Γυμνάσιο Ληξουρίου 43 ετών, ο Σπύρος Αναλυτής με το ψευδώνυμο Κανάρης  22 ετών, ο Αντώνης Ληξουριωτάτος ή Καστρινός 35 ετών, ο Γαβρίλης Ραλλάτος επιστάτης του Λιβιεράτειου Γυμνασίου,  60 ετών και ο γιος του Βασίλης 25ετών.

Οι Γερμανοί μετέφεραν τους κρατούμενους  στο κτήριο του Μαρκάτου και ταυτόχρονα  μερικοί Γερμανοί απ’ την κουστωδία  εξόρμησαν στα γύρω μαγαζιά για να βρουν καρέκλες και σκοινιά.

Οι Ληξουριώτες είχαν εξαφανίσει σχοινιά και καρέκλες, ξέροντας τι θέλουν να κάνουν οι Γερμανοί, αλλά οι σκληροί κατακτητές αναζήτησαν το υλικό που ήθελαν από τις αποθήκες των μαγαζιών.

Κάτω από την πίεση των Γερμανών, είχε κατέβει στην πλατεία  κόσμος αρκετός για να του δείξουν οι κατακτητές την κρεμάλα των πέντε αγωνιστών.

Με τον κόσμο που είχαν συγκεντρώσει ζωσμένο ολόγυρα  με τα πυροβόλα, οι Γερμανοί σκαρφάλωσαν στα δύο πλατάνια προς την πλευρά που είναι σήμερα η «Άλφα Τράπεζα», έδεσαν τα καλώδια στα κλαριά, ετοίμασαν τις θηλιές και κάτω από κάθε μια έβαλαν ένα κασόνι.

Όταν όλα ήταν έτοιμα, έφεραν του αγωνιστές από το Μαρκάτο έχοντας στο πλάι τους το προδότη. Σε κάποια στιγμή ένας  Γερμανός διερμηνέας προχώρησε μερικά βήματα μπροστά και διάβασε την απόφαση «Εις θάνατο απαγχονισμού… σαν υπεύθυνους για αναρχοκομμουνιστικές οργανώσεις.»

Διατάζουν του πέντε  αγωνιστές να κάμουν πέντε βήματα μπροστά και να σταθούν κάτω από τις θηλιές . Με το σύνθημα του Σπιτέλερ, οι Γερμανοί σήκωσαν στα χέρια τους τρεις, τον Νιόνιο τον Ρατσιάτο, τον Αντώνη Ληξουριωτάτο και τον Σπύρο τον Αναλυτή και προσπάθησαν  να τους περάσουν στο λαιμό τις θηλιές.  Ο Σπύρος Αναλυτής πρόλαβε  το δήμιο και πέρασε μόνος του τη θηλιά. Μέσα στη ματωμένη σιωπή που κυριαρχούσε στον κόσμο, ακούγεται η φωνή του Σπύρου Αναλυτή 22 χρόνων παλικάρι να φωνάζει περήφανα.   «Εσύ θα μας εκδικηθείς ελληνική τυραννομάχα νιότη. Ζήτω η Νιότη,  ΖΗΤΩ  η ΕΠΟΝ,  ΖΗΤΩ ΤΟ ΚΚΕ …»

Ο ίδιος είχε γράψει πρωτύτερα ένα μήνυμα στο χώρο της φυλακής που τον έκλεισαν  μετά τη σύλληψή του. «Εγώ το σπόρο έσπειρα κατά της τυραννίας, εξού και θέλει θεριστεί καρπός ελευθερίας».

Οι Γερμανοί τραβήξανε τα κασόνια και η ζωή για τους τρεις τελείωσε.  Οι δήμιοι φρόντισαν να δει ο γέρος Γαβρίλης  Ραλλάτος το παιδί του να πεθαίνει πρώτα. Το έβλεπε ο άμοιρος αρκετή ώρα, γιατί το σκοινί (καλώδιο) της κρεμάλας του Βασίλη Ραλλάτου είχε χαλαρώσει και η ζωή έδειχνε ότι γυρεύει πάλι να φτερουγίσει.  Μα η διαταγή του δήμιου Σπιτέλερ, ανάγκασε ένα Γερμανό να πιάσει  το καλώδιο με τον κρεμασμένο για να το τραβήξει προς τα πάνω. Ακολούθησε και δεύτερο κρέμασμα, όπως και έπειτα του γέρου πατέρα Γαβρίλη.

Η ταφή τους έγινε  σε λίγα μέτρα έξω από το τότε Ληξούρι, στην Αμμούσα, όπου και σήμερα βρίσκονται τα οστά τους σε ομαδικό τάφο.

Είναι συγκινητικό ότι στο ίδιο μέρος που απαγχονίστηκαν οι πέντε αγωνιστές, συνέβη το ίδιο το 1849 με το θρυλικό παπα-Ληστή Γρηγόρη Ζαπάντη Νοδάρο με την παρέα του.

Σήμερα την πλατεία Ληξουρίου  κοσμεί καλαίσθητο μνημείο το οποίο ανήγειρε η ΠΕΑΕΑ  ΠΑΛΛΗΣ ως αιώνιο μνημόσυνο για τους κρεμασμένους και ως φωτεινό φάρος που θα καθοδηγήσει τις επερχόμενες γενιές.

Το ξερω! Ειναι απαραδεκτο οτι εφτασα 61 χρονων για να διαβασω αυτο το καταπληκτικο βιβλιο που εγραψε ο Αγγελος Ελεφαντης το 1976.Ομως ποτε δεν ειναι αργα ετσι δεν ειναι;Η ιστορια του ΚΚΕ  αλλα και η ιστορια του μεσοπολεμου στη χωρα μας.Πως εγινε η αλλαγη του ΚΚΕ το 1931 οταν με επεμβαση της Κομμουνιστικης διεθνους διοριστηκαν καποιοι νεαροι προσφυγες στην ηγεσια του κομματος;Τι προηγηθηκε; Τι ακολουθησε;

Ηταν αυτο το νεο κομμα ιδιο με το αρχικο στην λειτουργια του; Πως εγινε δυνατο το παλιο ΚΚΕ αποδυναμωμενο και απομωνομενο απο την κοινωνια να πολλαπλασιασει τα μελη του σε λιγα μολις χρονια να αυξησει τα εκλογικα του ποσοστα να γινει ρυθμιστης των πολιτικων εξελιξεων; Ηταν τελικα ο Ζαχαριαδης αγγελος , διαβολος η μηπως αναγκαιοτητα της εποχης του.Τι γινοταν στα αλλα ΚΚ εκεινη την εποχη; Τι ρολο επαιξαν οι προσφυγες στην Ελληνικη κοινωνια ποια η σχεση των αστικων κομματων και του παλατιου με τους Αγγλους Γαλλους Γερμανους; Πως φτασαμε στο δημοψηφισμα επαναφορας της βασιλειας στην Ελλαδα και γιατι ο Βενιζελος αναφωνησε πριν πεθανει ζητω ο Βασιλιας; Τι ηταν το κινημα του 35 και τι απεγιναν οι κινηματιες;Τι ακριβως ηταν ο Μεταξας και η δικτατορια του τι ταξικα συμφεροντα εκπροσωπουσαν ποια η σχεση του με τους Αγγλους  και ποια με τους Ναζι;Τελικα αυτο το ΟΧΙ γιατι το ειπε;Πως συγκροτηθηκε η ΓΣΕΕ γιατι διασπαστηκε στα πρωτα της χρονια;Τι απεγιναν οι γραμματεις του κομματος πριν το Ζαχαριαδη τι γνωριζετε γι αυτους;Ποια η συγκρουση στο εσωτερικο του κομματος αναμεσα σε Τροτσκιστες Μπουχαρινικους Αρχειομαρξιστες και τελικα Σταλινικους;Μπορουσε να υπαρχει αλλη εκβαση σε αυτη την διαπαλη;

Το ΚΚΕ το εχω γραψει πολλες φορες δεν ηταν μονο η ηγεσια του.Τα στελεχη του.Ηταν κι ο απλος κοσμος τα μελη  που εδωσαν την ζωη τους για μια καλυτερη κοινωνια. Και πολλες φορες προδοθηκαν και κατηγορηθηκαν και απο την ιδια τους την ηγεσια. Μια ηγεσια παντως και στελεχη που παρα τις αντιδημοκρατικες μεθοδους  στο εσωτερικο του κομματος σταθηκαν παντα στη πρωτη γραμμη του αγωνα παλλικαρια στις εξοριες στο εκτελεστικο αποσπασμα στα βασανιστηρια. Γιατι πιστευαν αυτο που εκαναν.Οχι μονο δεν ειχαν κανενα προσωπικο κερδος υλικο αλλα το αντιθετο θυσιασαν τις ζωες τις οικογενειες τους για τα πιστευω τους. Και το τραγικο ειναι πως η ζωη τους επεφυλαξε πολλες φορες ενα τελος μοναχικο απογοητευσης απομονωσης και καταδικης απο το ιδιο τους το κομμα σαν εκεινο του Ζαχαριαδη στη Σιβηρια, του Βελουχιωτη στην Αρτα , του Καραγιωργη στην Ρουμανια , του Πλουμπιδη στο Δαφνι , αλλα και πολλων αλλων

Ενα καταπληκτικο βιβλιο.Οχι μονο για να γνωρισουμε την ιστορια της χωρας μας και του εργατικου μας κινηματος αλα και την ιστορια του αρχαιοτερου πολιτικου κομματος της Ελλαδας που φετος κλεινει 100 χρονια υπαρξης δρασης αγωνων.Και κυριως να καταλαβουμε την σημερινη πολιτικη του ΚΚΕ την συνδεση της με εκεινο το μακρυνο 1930 η τουλαχιστον μεχρι το 1935  οταν η πολιτικη αποψη πως ολα τα κομματα και οι οργανωσεις (ακομα και της αριστερας)πλην ΚΚΕ ηταν φασιστικα και δεν χωρουσε συνεργασια μαζι τους ηταν η προμετωπιδα του Σταλινισμου και στην χωρα μας.

Να κατανοησουμε γιατι σημερα στο ΚΚΕ γινεται περιχαρακωση και παλινορθωση του Σταλινισμου των αποψεων και πρακτικων του  που σκοτωσαν το ονειρο εκατομμυριων ανθρωπων για μια αλλη κοινωνια και τελικα μας εφεραν η στον Πουτιν η στην Κινα.

Οπως γραφει ο Ελεφαντης για πολλα χρονια οι αριστεροι δεν μιλουσαν για τα στραβα του ΚΚΕ.Φοβοντουσαν μη τυχον και ο ταξικος εχθρος χρησιμοποιησει την κριτικη τους  για να χτυπησει το κομμα.Φοβοντουσαν μην τυχον και ξεκινωντας αυτη τη πορεια χαθουν και φυγουν στο τελος απο την αριστερα.Και δυστυχως αυτα εχουν γινει καποτε.

Ομως τωρα 100 χρονια μετα οι αριστεροι μπορουμε να μιλησουμε.Μπορουμε να δουμε που στραβωσε η πορεια.Μπορουμε παντα να χαραξουμε καινουργια πορεια συνεχεια της ιστοριας μας και παντα με τον ιδιο στοχο.Μια κοινωνια χωρις ταξεις που δεν θα υπαρχει εκμεταλευση ανθρωπου απο ανθρωπο

Πριν απο δυομιση χιλιαδες χρονια γυρω στο 500 πΧ σε αυτο τον λοφο ζουσαν ανθρωποι.

Ειναι το Γουοπλυ Χιλλ (χωρος ιστορικης σημασιας) στην Αγγλια (συνορα με Ουαλια) στην επαρχια του Χερεφορντσερ .

Ο λοφος ηταν γυμνος αλλα σημερα περιβαλλεται απο πυκνο δασος που εχει φυτευτει προστατευεται και ανοικει στον οργανισμο δασων της Αγγλιας.Tα δαση αυτα χρησιμευουν για παραγωγη ξυλειας και οποτε καθαριζεται ενα κομματι (οπως βλεπετε στην φωτογραφια)

φυτευονται νεα δεντρα.

Το τοπιο ειναι μοναδικης ομορφιας και η θεα απο την ακροπολη μαγευτικη.Στα ποδια σας η κοιλαδα του ποταμου Λαγκ απεναντι Βορεια στην Αγγλια το Δασος και λοφος του Στειπλετον και Βορειο Δυτικα προς Ουαλια η πολη Πρεστιν (Χλαναντρας -Αγ Αντρεας- στα Ουαλικα) μια απο τις γραφικοτερες της περιοχης που ανοικει στην Ουαλια( η Ουαλια  λεγεται Cymru–  Καμρυ – στα Ουαλικα).

 

Δεν ειναι ο μοναδικος του ειδους των οχυρων σε λοφους αλλα θα αναφερθω σε αλλες αναρτησεις στους υπολοιπους.Το χαρακτηριστικο αυτων των οχυρων ειναι πως περιβαλλονται απο χωματενια τειχη υψους εως και 15 μετρων σε διαδοχικες σειρες καποτε με χαντακι αναμεσα τους .

Η πρωτη παρουσια ανθρωπων στο νησι εμφανιζεται 800.000 χρονια πισω και στοιχεια ανθρωπινης παρουσιας 41.000 χρονια πριν αλλα συνεχης ανθρωπινη παρουσια υπαρχει τα τελευταια 13.000 χρονια απο το τελος της τελευταιας εποχης των παγετωνων . Τα οχυρα που μας ενδιαφερουν δημιουργηθηκαν στην εποχη του σιδηρου απο τον 6ο αιωνα πΧ εως τα μεσα του 1ου αιωνα μΧ. απο  Κελτικες φυλες γνωστες με το ονομα Μπριτονς (αλλα και καποιες Βελγικες φυλες) που εγκατασταθηκαν τοτε στην Βρετανια και εδωσαν το ονομα τους στο νησι. Ακολουθησε η εισβολη των Ρωμαιων και οταν εφυγαν στα μεσα του 5ου αιωνα ηρθαν οι Αγγλο Σαξωνες (Γερμανικα φυλλα)για να ερθουν γυρω στο 800 οι Βικιγκς και το 1066 οι Νορμανδοι.

Οποτε μιλωντας για τους οχυρομενους  λοφους μιλαμε για Κελτικα φυλλα. Αυτους που σημερα γνωριζουμε σαν Ουαλους σε αυτο το τμημα της Αγγλιας, Σκοτσεζους στον Βορρα και Ιρλανδους στο απεναντι νησι.

Το αγγλικό όνομα Wales προέρχεται από τη γερμανική λέξη Walha, που σημαίνει ξένος, αλλότριος. Οι Ουαλοί αυτοαποκαλούνται «Cymry» στα Ουαλικά, το οποίο πιθανότατα σήμαινε συμπατριώτες[4], και το οποίο εντοπιζόταν στην ουαλική λογοτεχνία παράλληλα με τον όρο Brythoniaid. Και οι δυο όροι χρησιμοποιούνταν όχι μόνο για τους κατοίκους της Ουαλίας, αλλά γενικά για τους ομιλητές της βρυθονικής γλώσσας και τους απογόνους τους, που έμεναν στο «Βορρά». Τα τοπωνύμια Cymru και Κάμπρια (Cumbria) προέρχονται από την ίδια ρίζα. Οι Άγγλοι, οι Σάξωνες και οι Γιούτοι αποκαλούνται στα ουαλικά Saeson (Σάξωνες).

Υπηρχαν συνηθως μια δυο η περισσοτερες εισοδοι στον περιφραγμενο χωρο.Στο Γουοπλυ υπαρχουν δυο η Βορεια και η Νοτια εισοδος.

Τα σπιτια στο εσωτερικο των οχυρων  (διαφορετικου μεγεθους) ειχαν σχημα οβαλ η στρογγυλο και ηταν χτισμενα κατα μηκος των δρομων  φαινεται πως υπηρχαν και λατρευτικοι χωροι.Λυκοι αρκουδες και αγριοι καπροι μονιμη απειλη στα γυρω πυκνα δαση.

Πιστευαν στα πνευματα και οι ανιμιστες ιερεις (η θεμελιώδης άποψη ότι οι άνθρωποι, τα φυτά, τα ζώα και τα ουράνια σώματα κατέχουν πνεύμα ανεξάρτητο από τη φυσική ύπαρξη είναι κεντρική στον Ανιμισμό.) λεγονταν Δρυιδες.(πηραν το ονομα τους απο το ιερο δεντρο Βελανιδια). Θυσιαζαν ζωα και καποτε ανθρωπους .

Μπροστα στην μοναδικη οικια που υπαρχει στην περιοχη και ανοικε στο Δασαρχειο αλλα πουληθηκε σε ιδιωτη μπορειτε να δειτε μορφες σκαλισμενες σε κορμο πεσμενου δεντρου μια μακρυνη αναφορα ισως στα παλια εκεινα χρονια.Περισσοτερα για την Κελτικη μυθολογια ΕΔΩ

Ο βασικός κελτικός τοτεμικός μύθος φαίνεται να προϋποθέτει ένα απόμακρο παρελθόν, στο οποίο δεν ήταν ακόμα πλήρως διακεκριμένα τα χαρακτηριστικά που διαιρούν τις κατηγορίες της φύσης. Σε αυτό το απόμακρο παρελθόν πρόγονοι που συνδύαζαν τα ανθρώπινα και ζωικά –ακόμα και φυσικά- χαρακτηριστικά γνωρίσματα συνδέθηκαν με ανθρώπινες πατριές ως προστατευτικά τοτέμ. Κάθε μια από αυτές τις πατριές αισθανόταν συγγένεια με το ζώο ή το σχετικό χαρακτηριστικό γνώρισμα. Ήταν μάλιστα απαγορευμένο, δηλαδή taboo να επιχειρήσει κανείς να βλάψει αυτά τα πλάσματα ή το ανάλογο φυσικό τοπίο με οποιονδήποτε τρόπο. Διαφορετικά προκαλούσε το θυμό του δαιμονικού πνεύματος.

Ειχαν τεσσερες μεγαλες γιορτες.Imbolc τον Φεβρουαριο με την γεννηση των πρωτων αρνιων/Beltane τον Μαιο οταν μετεφεραν τα κοπαδια στα καλοκαιρινα λιβαδια /Lugnassad τον Αυγουστο οταν θεριζαν και Samhain τον Νοεμβρη με το τελος της χρονιας.

Ηταν κεντρα εμποριου, κατεργασιας του σιδηρου,αλλα και αμυνας απεναντι σε φυλλες ιδιας καταγωγης που επιτιθονταν.Αυτα ηταν τα μεταλικα νομισματα της εποχης αλλα πολλες φορες νομισμα μπορει να ηταν και οι σποροι.Διπλα ασπιδα της εποχης

Ηταν τελος καταφυγιο σε περιπτωση επιθεσης για τους χωρικους που ζουσαν στην ευρυτερη περιοχη.

Zουσαν σε ομαδες πολλων ατομων μεσα σε καθε σπιτι με μια κεντρικη εστια για θερμανση και μαγειρεμα και τα κρεαβατια γυρω γυρω στους τοιχους.Εξετρεφαν γουρουνια χηνες κατσικια προβατα και αγελαδες.Στα κτηματα καλλιεργουσαν ζωοτροφες και σιτηρα. Στον Μεσαιωνα πριν απο περιπου 700 χρονια εκτρεφονταν και κουνελια στο μερος αυτο.Εφτιαχναν χωματινους λοφους μηκους 15-40 μετρα και υψος περιπου 70 εκατοστα κλεισμενους γυρω γυρω απο ξυλινο φραχτη και καποτε αυλακι με νερο για να εμποδισουν τα κουνελια να φυγουν αλλα και να κρατησουν μακρυα καθε απειλη .

Το 1700 χτιστηκε περιφερειακα ενας πετρινος τοιχος πιστευεται πως στο μερος αυτο ειχαν εκτροφειο ελαφιων.Εξ αλλου σημερα υπαρχουν ελευθερα ελαφια στο πυκνο δασος οπως και σκιουροι λαγοι αλεπουδες και απειρα πουλια.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Αυτο ηταν το συμβολαιο για το χτισιμο του τειχου

και εδω το σημειο εξαγωγης της πετρας

Το οχυρο εχει τριγωνικο σχημα με διαστασεις 530 μετρα Ανατολη προς Δυση και 270 μετρα Βορρα προς Νοτο οπως βλεπουμε την εικονα ο Βορρας ειναι στο πανω μερος.

Πολλα χαιρετισματα απο τον Εκτωρα

 

 

 

Ιστορικο  το κειμενο.Διαφωτιστικο Χωρις σχολια

http://www.efsyn.gr/arthro/oi-xehasmenoi-emfylioi-tis-hoyntas

«Επειδή ημείς δεν είμεθα τρελλοί, ας επιλέξουν όσοι πιστεύουν αυτό, τον δρόμον του ψυχιατρείου»

Γεώργιος Παπαδόπουλος (συνέντευξη Τύπου 10/4/1970)

Ενας από τους δημοφιλέστερους μύθους των νοσταλγών της χούντας αφορά την «ενότητα» και στοχοπροσήλωση της τότε ηγεσίας – σε αντιδιαστολή προς τον φατριασμό, τη διαπλοκή με ισχυρά οικονομικά συμφέροντα και τις πελατειακές σχέσεις με τους ψηφοφόρους που αμαυρώνουν τα πεπραγμένα του κοινοβουλευτισμού.

Πρόκειται φυσικά για μύθο, η αντοχή του οποίου οφείλεται ακριβώς στον στρατοκρατικό χαρακτήρα του απριλιανού καθεστώτος.

Αν σε συνθήκες κοινοβουλευτικής δημοκρατίας τα πολιτικά παρασκήνια είναι συχνά δυσδιάκριτα αλλά η δημόσια συζήτηση γι’ αυτά δίνει και παίρνει, σε μια στρατιωτική δικτατορία καθίστανται συνήθως απροσπέλαστα: δίχως ελευθερία λόγου και Τύπου, με τη δημόσια ζωή να ορίζεται μονοφωνικά από τη χονδροειδή κρατική προπαγάνδα, τα περιθώρια δημοσιοποίησης των αντιθέσεων και των ζυμώσεων στους κόλπους της εξουσίας πρακτικά εκμηδενίζονται· μοναδική εναλλακτική πληροφόρησης στα επίσημα ανακοινωθέντα, περιορισμένης όμως εμβέλειας και συζητήσιμης φερεγγυότητας, αποτελούν οι «ψίθυροι» που διαδίδονται από στόμα σε στόμα.

Δεν είναι λοιπόν καθόλου περίεργο που, μισόν αιώνα μετά την 21η Απριλίου 1967, αυτό που έχει λιγότερο εγγραφεί στη συλλογική συνείδηση είναι οι εσωτερικές αντιθέσεις στους κόλπους της.

Δεν αναφερόμαστε στις τρεις μεγάλες αναμετρήσεις μερίδων των ενόπλων δυνάμεων (το οπερετικό βασιλικό κίνημα της 13/12/1967, το θνησιγενές αντιδικτατορικό του Ναυτικού στις 23/5/1973 και η ανατροπή του Παπαδόπουλου από τον Ιωαννίδη στις 25/11/1973), αλλά στις σταθερά επαναλαμβανόμενες, κυκλικές κρίσεις που εκδηλώνονταν καθ’ όλη την επταετία στους κόλπους του καθεστώτος, με διακύβευμα όχι μόνο τα ηγετικά πόστα ή τη στοχοθεσία της «επαναστάσεως», αλλά και την εξυπηρέτηση συγκεκριμένων επιχειρηματιών.

Κρίσεις που συνήθως επιλύονταν είτε με κάποιες βόλτες τεθωρακισμένων είτε με σιωπηρές καταμετρήσεις της εκατέρωθεν δύναμης πυρός.

Ιστορία αρκετά σκοτεινή, την αποκρυπτογράφηση της οποίας δεν διευκολύνουν ιδιαίτερα οι διαθέσιμες αφηγήσεις των πρωταγωνιστών της – τα απομνημονεύματα των οποίων χαρακτηρίζονται συνήθως από πομπώδη μεγαλοστομία, ανακύκλωση υμνητικών δημοσιευμάτων της εποχής, αφόρητη ηθικολογία και κραυγαλέες αποσιωπήσεις.

Σαφώς διαφωτιστικότερο αποδεικνύεται το αρχειακό υλικό που προέρχεται από συγκοινωνούντα δοχεία της τότε Δεξιάς (ιδίως των στελεχών της που εφάπτονταν με τη χούντα) ή από τα αμερικανικά αρχεία.

Ο σκοτεινός Γενάρης

Από την ομιλία του Παπαδόπουλου σε στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας στο κινηματοθέατρο «Παλλάς» (22/1/1968), λίγες μέρες μετά το «κίνημα» του (προϊσταμένου τους) Ιωάννη Λαδά Από την ομιλία του Παπαδόπουλου σε στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας στο κινηματοθέατρο «Παλλάς» (22/1/1968), λίγες μέρες μετά το «κίνημα» του (προϊσταμένου τους) Ιωάννη Λαδά | ΓΓΤΠ-ΓΓΕΕ

Η πρώτη ενδοκαθεστωτική σύγκρουση εκδηλώθηκε ως γνωστόν στις 13 Δεκεμβρίου 1967, με την αποτυχημένη απόπειρα του βασιλιά Κωνσταντίνου και μιας μερίδας της στρατιωτικής ηγεσίας ν’ ανατρέψουν την ομάδα Παπαδόπουλου εν ονόματι των… «αρχών της Επαναστάσεως της 21ης Απριλίου».

Προγραμματικό στόχο του οπερετικού εγχειρήματος, που κατέρρευσε μέσα σε λίγες ώρες κι επισφραγίστηκε με την άδοξη φυγή του άνακτος στο εξωτερικό, αποτελούσε η «συμφιλίωσις της Επαναστάσεως με την Α.Μ. τον Βασιλέα, με το σύνολον των Ενόπλων Δυνάμεων, με το σύνολον του Ελληνικού λαού πλην κομμουνιστών» και η εγκαθίδρυση μιας «μεταβατικής» δικτατορίας που θ’ απέκλειε στο διηνεκές κάθε δημοκρατικό άνοιγμα.

Εντελώς σκοτεινή παραμένει η δεύτερη αναμέτρηση, που σημειώθηκε στη σκιά της προηγούμενης κατά το κρίσιμο δίμηνο ανάμεσα στη στρατιωτική επικράτηση των απριλιανών και την επίσημη αναγνώρισή της από τις ΗΠΑ.

Το παζλ των σχετικών διάσπαρτων πληροφοριών ανασύνθεσε ο ιστορικός Λεωνίδας Καλλιβρετάκης («Αρχειοτάξιο», 2014, σ. 172-189).

Ως πρωταγωνιστές της σύγκρουσης μνημονεύονται συνήθως ο Παπαδόπουλος, που επιθυμούσε την τυπική διατήρηση του θεσμικού πλαισίου της «βασιλευομένης δημοκρατίας», κι ο συνταγματάρχης Ιωάννης Λαδάς, γενικός γραμματέας του υπουργείου Δημοσίας Τάξεως και κατεξοχήν υπέρμαχος ενός ανοιχτά φασιστικού καθεστώτος.

Σύμφωνα με αναφορά της CIA (18/1/1968), μεγάλο μέρος της οποίας παραμένει απόρρητο, την προηγούμενη νύχτα είχαν σημειωθεί «διάφορες κινήσεις τεθωρακισμένων και αρμάτων μάχης» στους Αμπελόκηπους και την οδό Αθηνών – Ελευσίνας· στρατιωτική φρουρά εγκαταστάθηκε στον ραδιοσταθμό και τον ΟΤΕ Θεσσαλονίκης κι «αξιωματούχοι του Υφυπουργείου Τύπου» εξήγησαν πως «είχε κηρυχθεί μερική κατάσταση συναγερμού».

Η όλη δραστηριότητα «ερμηνεύθηκε αρχικά ως αποτέλεσμα σύγκρουσης μεταξύ του πρωθυπουργού Γεωργίου Παπαδόπουλου και του συνταγματάρχη Ιωάννη Λαδά, γενικού γραμματέα του Υπουργείου Δημοσίας Τάξεως. Στη συνέχεια όμως εκτιμήθηκε ως ένδειξη νευρικότητας του καθεστώτος έναντι άλλης, άγνωστης απειλής, [όπως] μιας πιθανής ανακοίνωσης στον τύπο εκ μέρους του βασιλέως Κωνσταντίνου ή του πρώην βουλευτή της Ενώσεως Κέντρου Ανδρέα Παπανδρέου» (Καλλιβρετάκης, ό.π., σ. 183-4).

Η κινητοποίηση αρμάτων μάχης για την ανάσχεση απλών… δηλώσεων στην αλλοδαπή δεν είναι βεβαίως ιδιαίτερα πειστικό ερμηνευτικό σχήμα. Πόσο μάλλον όταν, το ίδιο πρωί, ο Παττακός διακήρυξε σε ξένους ανταποκριτές πως «εαν απαιτηθή, η Ελλάς είναι ικανή να συναντηθή εις το πεδίον της μάχης με τους εχθρούς της και ενίους των φίλων της, οίτινες επιθυμούν να γίνη η Ελλάς νέον Βιετνάμ».

Την εικόνα περιπλέκει ο μυστηριώδης θάνατος ενός φαντάρου στο Κέντρο Τεθωρακισμένων (στο Γουδί) τη νύχτα της 20-21/1, η πληροφορία για πέντε ακόμη νεκρούς από ανταλλαγή πυροβολισμών στο ίδιο στρατόπεδο αλλά και ο ισχυρισμός στρατιώτη του ΟΑΣ (δηλαδή της ΚΥΠ), που καταχωρίστηκε στο «Ημερολόγιον Ειδικού Δικτύου Ασφαλείας Στρατού» (30/1), πως ο Λαδάς «ηγήθη κινήματος, χρησιμοποιών τεθωρακισμένα οχήματα του ΣΒΟΠ και επαρουσιάσθη εις τον Πρόεδρον της Εθνικής Κυβερνήσεως [Παπαδόπουλο], απαιτών παρουσία του Αντιπροέδρου αυτής [Παττακού] την παράδοσιν της Κυβερνήσεως εις τον Αντιπρόεδρον, όστις ερράπισεν τούτον».

Λίγες μέρες νωρίτερα (11/1), ο Παττακός είχε απειλήσει θεατρικά την αμερικανική πρεσβεία με ρήξη όπως «στην Αίγυπτο και την Κούβα» (!), αν η Ουάσινγκτον δεν έσπευδε ν’ αναγνωρίσει το νέο καθεστώς.

Η φημολογία των ημερών αποτυπώθηκε και σε δηλώσεις του υφυπουργού Τύπου Μιχαήλ Σιδεράτου (29/1): «Την μίαν ημέραν ο Πρωθυπουργός κ. Παπαδόπουλος είχε συλλάβει δήθεν αντίπαλόν του εν τη κυβερνήσει Γενικόν Γραμματέα υπουργείου. Την επομένην ο Γενικός Γραμματεύς είχε συλλάβει τον Πρωθυπουργόν. Την μεθεπομένην είχεν συλληφθεί, κατά τους ψιθυριστάς, και από τους δύο ο Αντιπρόεδρος της Κυβερνήσεως κ. Παττακός».

Μέσα στις επόμενες μέρες η ένταση εκτονώθηκε. Στις 23/1 ο Αμερικανός πρέσβης επισκέφθηκε επίσημα τον υπουργό Εξωτερικών Πιπινέλη και στις 15/2 υποδέχθηκε πανηγυρικά τον Παπαδόπουλο σε αεροπλανοφόρο που ναυλοχούσε στο Φάληρο.

Στις 16/2 αποστρατεύθηκε ο Λαδάς και ακόμη 12 μέλη του σκιώδους «Επαναστατικού Συμβουλίου» της χούντας που κατείχαν κυβερνητικά πόστα.

Από την ηγετική ομάδα των πραξικοπηματιών, στο στράτευμα παρέμειναν έτσι μόνο δύο: ο Αντώνιος Λέκκας (που αποστρατεύθηκε το 1970) κι ο Ιωαννίδης, αρχηγός της ΕΣΑ μέχρι τη Μεταπολίτευση.

Τριανδρία στα τρία

Αθήνα 26/8/1971. Ορκωμοσία της νέας χουντικής κυβέρνησης. Στην πρώτη σειρά, ο Ζωιτάκης μεταξύ Μακαρέζου και Παπαδόπουλου· στο δεξιό άκρο, ο Λαδάς Αθήνα 26/8/1971. Ορκωμοσία της νέας χουντικής κυβέρνησης. Στην πρώτη σειρά, ο Ζωιτάκης μεταξύ Μακαρέζου και Παπαδόπουλου· στο δεξιό άκρο, ο Λαδάς | ASSOCIATED PRESS

Παρά τη σταθεροποίηση του καθεστώτος, οι εσωτερικές κρίσεις συνεχίστηκαν με ρυθμό μία περίπου κάθε χρόνο. Μία αιτία τους ήταν οι στρατηγικές αποκλίσεις των ποικίλων συνιστωσών της χούντας, με βασικούς πόλους τον Παπαδόπουλο και την ομάδα των «σκληρών» (Λαδάς, Ασλανίδης, Καρύδας, Μπαλόπουλος κ.ά.).

Οι τελευταίοι οραματίζονταν ένα καθαρά φασιστικό καθεστώς, όπως του Μεταξά, κι επιχείρησαν να συγκροτήσουν τα κατάλληλα οργανωτικά ερείσματα σε μαζικό επίπεδο – κυρίως με τη μετατροπή των «Αλκίμων», μιας ακροδεξιάς συλλογικότητας που φυτοζωούσε προδικτατορικά, σε ένοπλη παραστρατιωτική νεολαία στελεχωμένη από την «4η Αυγούστου» του Πλεύρη (ιδιαίτερου γραμματέα του Λαδά), οργανωμένη κατά αστυνομικά τμήματα υπό την εποπτεία ενός συνταγματάρχη της ΚΥΠ.

Αντιλαμβανόμενος τη δομική διαφορά των δύο εποχών, τόσο διεθνώς όσο και στο εσωτερικό, ο Παπαδόπουλος προέκρινε αντίθετα μια παρελκυστική τακτική που διασφάλιζε τη μακροημέρευση του καθεστώτος μέσω της αδιάκοπης καλλιέργειας ψευδαισθήσεων περί επικείμενου εκδημοκρατισμού.

Η πολιτική αυτή πρόσφερε στην Ουάσινγκτον το αναγκαίο πρόσχημα για τη στήριξή του, ενώ ταυτόχρονα ενίσχυε την αδράνεια όσων πολιτών αντιπαθούσαν μεν τη χούντα, δεν θα ρίσκαραν όμως το κεφάλι τους για να επισπεύσουν μια έτσι κι αλλιώς προαλειφόμενη μεταβολή.

Τελικά, όπως διαπίστωσε κι ο κατεξοχήν «γεφυροποιός» ανάμεσα στο καθεστώς και τους εθνικόφρονες πολιτικούς, οι πράξεις του δικτάτορα αποδείκνυαν ότι την επάνοδο σε κάποια μορφή κοινοβουλευτισμού «δεν την θέλει ή την θέλει κωμικήν, πλαστήν», με σκοπό την διαιώνιση της προσωπικής του εξουσίας (Αρχείο Καραμανλή, Φ. 40Α, φ. 1350, Ευ. Αβέρωφ προς Καραμανλή, 19/9/1971, σ. 2).

Τις στρατηγικές διαφωνίες επέτεινε ο μετασχηματισμός της δικτατορίας, από συλλογική υπόθεση μιας συνωμοτικής ομάδας σε μονοκρατορία του Παπαδόπουλου.

Εκτός από τις διάχυτες αντιδράσεις για τον παραγκωνισμό του σκιώδους «Επαναστατικού Συμβουλίου» της χούντας κατά τη λήψη κρίσιμων αποφάσεων, κομβική υπήρξε επίσης η δυσφορία των άλλων δύο μελών της ηγετικής τριανδρίας, του Παττακού και του Μακαρέζου, για τον σταδιακό παραμερισμό τους.

Ο πρώτος παρέδωσε στον Παπαδόπουλο σχετικό υπόμνημα ήδη από τις 7/8/1968, απαιτώντας την ανάληψη ουσιαστικών αρμοδιοτήτων.

Ο δεύτερος εξελίχθηκε το 1970 στον κύριο πόλο συσπείρωσης της ενδοκαθεστωτικής αντιπολίτευσης, φιλοδοξώντας ν’ αντικαταστήσει τον Παπαδόπουλο στην ηγεσία της χώρας.

Για τα ποιοτικά χαρακτηριστικά αυτής της διαμάχης, αποκαλυπτικές είναι οι αναμνήσεις ενός μέλους του «Επαναστατικού Συμβουλίου», του επικεφαλής της ΚΥΠ στη Β. Ελλάδα (1967-1971) κι επιτελάρχη του Γ΄ Σ.Σ. (1971-1973) Στέφανου Καραμπέρη – ακραιφνούς παπαδοπουλικού, κατά τα άλλα:

«Η εξουσία, αι υψηλαί επαφαί, τα ταξίδια εις το εξωτερικόν και η απόλυτος εμπιστοσύνη του Παπαδόπουλου έκαναν τα μυαλά του [επικεφαλής της ΚΥΠ, συνταγματάρχη Ρουφογάλη] να πάρουν αέρα, να θεωρή τον εαυτόν του δεύτερον μετά τον Παπαδόπουλον, να εγκαταλείψη τα ουσιαστικά του καθήκοντα εις την ΚΥΠ και να ασχολήται με την εξεύρεσιν μεθόδων ισχυροποιήσεως της θέσεώς του. Επρεπε, κατά την γνώμην του, οι έχοντες σχέσιν με τον Παπαδόπουλο και κυρίως αυτοί που κατείχαν κυβερνητικάς θέσεις να εξοντωθούν. Και μοναδικός τρόπος δι’ αυτό, ήτο η διαβολή. […] Κατ’ αρχήν, παγιδεύσας τα τηλέφωνά των, παρουσίαζε εις τον Παπαδόπουλον ό,τι μπορούσε να τον δυσαρεστήση. Ακόμη και τις γυναικοδουλειές των. Τα κουτσομπολιά των για την Δεσποινα (σύζυγο του Παπαδόπουλου) και πολλά άλλα, συμπεριλαμβανομένων και πληροφοριών δι’ ατασθαλίες εις την διαχείρισιν κυρίως των οικονομικών τομέων της χώρας. Στον τομέα αυτό συμμαχούσε με τον Διευθυντήν της ΕΣΑ, ασχέτως εαν έκαστος ειργάζετο δι’ ίδιον λογαριασμόν και ώφελος» («Η επανάστασις της 21ης Απριλίου 1967», Αθήναι 2011, σ. 112-3).

Λεπτομερέστερη ιδέα γι’ αυτές τις πρακτικές αντλούμε από επιστολή του Αλέξανδρου Λυκουρέζου προς τον αυτοεξόριστο ταξίαρχο Βιδάλη (25/9/1970):

«Ο Ρουφογάλης, κατόπιν ερεύνης, φαίνεται πως απεκάλυψε ωρισμένα σκάνδαλα του Μακαρέζου και του Ασλανίδη, τα οποία και διέδωσε σε διαφόρους αξιωματικούς. Κατόπιν τούτου, ο Παπαδόπουλος διέταξε ορκωτούς λογιστάς να προβούν σε έλεγχον της διαχείρισης της Γενικής Γραμματείας Αθλητισμού. Ο Ασλανίδης έξω φρενών επεσκέφθη τον Παπαδόπουλο και ενεχείρισε την παραίτησή του, λέγοντας πως ένας τέτοιος έλεγχος θα ήτο δικαιολογημένος μόνον εάν διετάσσετο σε όλες τις Υπηρεσίες. Ο Παπαδόπουλος εκράτησε το κείμενον της παραιτήσεως και προσπάθησε να τον καθησυχάση» (Ορέστης Βιδάλης, «Ιστορικό Ημερολόγιο», Αθήνα 1997, τ. Α’, σ. 269).

Εξίσου εύγλωττη είναι και η πληροφορία που καταχώρισε στο ημερολόγιό του ο αυλάρχης του Κωνσταντίνου, τον Απρίλιο του 1973: «Φαίνεται ότι κυκλοφόρησαν αισχρές φωτογραφίες του [Αρχηγού Ενόπλων Δυνάμεων, αντιστρατήγου] Αγγελή, οπωσδήποτε φωτομοντάζ που αποδίδεται σε υπηρεσίες της ΚΥΠ» (Λεωνίδας Παπάγος, «Σημειώσεις 1967-1977», Αθήνα 1999, σ. 497).

Η μεγάλη αναμέτρηση

Πλάνα από δημόσια εκδήλωση των «Αλκίμων» (31/5/1970) Πλάνα από δημόσια εκδήλωση των «Αλκίμων» (31/5/1970) | ASSOCIATED PRESS

Η κατάρτιση ενός «χρονοδιαγράμματος» πολιτικών εξελίξεων από τον Πιπινέλη πυροδότησε τον Αύγουστο του 1969 την επόμενη κρίση, μόλις αυτό κατατέθηκε στο «Επαναστατικό Συμβούλιο» για επικύρωση.

Τα μέλη του σκιώδους οργάνου εξαγριώθηκαν, τόσο επί της ουσίας όσο και για το γεγονός ότι το σχέδιο είχε συνταχθεί δίχως δική τους ενημέρωση και συμμετοχή.

Ο Παπαδόπουλος υπερασπίστηκε το «χρονοδιάγραμμα» (κι ο Πιπινέλης το υπέβαλε στις 25/9/1969 στο Συμβούλιο της Ευρώπης), δεσμεύτηκε όμως απέναντι στους «συνεπαναστάτες» του «να το μετατρέψει σε νεκρό γράμμα» (Σόλων Γρηγοριάδης, «Ιστορία της δικτατορίας», Αθήνα 1975, τ. Β’, σ. 50-2).

Ο επόμενος γύρος σημειώθηκε την άνοιξη του 1970. Σύμφωνα με ενημέρωση του αυλάρχη από τον Αβέρωφ, στις 26 Μαΐου πραγματοποιήθηκε «επίδειξη δύναμης των σκληρών με τανκς κ.λπ. και, αντίστοιχα, μετακινήσεις μονάδων από τον αδελφό Παπαδόπουλο», ως απάντηση στην προσπάθεια της ηγεσίας να ελέγξει τις μονάδες του με κάποιες μεταθέσεις.

«Οι σκληροί, αφού κατέλαβαν θέσεις γύρω από το σπίτι του Παπαδόπουλου, ζήτησαν να δουν τον πρωθυπουργό. Εκεί κάλεσαν και τον Αγγελή».

Ακολούθησε πολύωρη σύσκεψη με τον δικτάτορα κι αξιωματικούς από τη Βόρεια Ελλάδα, κατά την οποία «επαναλήφθηκαν από τους σκληρούς, με οξύτητα, κατηγορίες για κυβερνητικά σκάνδαλα και ειπώθηκαν, έντονα, απόψεις κατά της πολιτικοποίησης της επανάστασης. Ο Παπαδόπουλος είπε ότι δέχεται να παραιτηθεί και να οριστεί αντικαταστάτης του.

Τότε αποφασίστηκε να αναλάβει ο Αγγελής ο οποίος, όμως, τους μετέπεισε με το επιχείρημα ότι κάθε αλλαγή, οποιασδήποτε μορφής, θα εμφανίσει την επανάσταση ως διασπασμένη, με απροσμέτρητες συνέπειες» (Παπάγος, ό.π., σ. 261).

Η κόντρα κλιμακώθηκε τους επόμενους μήνες για να κορυφωθεί στα τέλη Αυγούστου με «την πλέον σοβαρή ενδοεπαναστατική κρίση», κατά τη διατύπωση του Μακαρέζου («Πώς οδηγηθήκαμε στη Μεταπολίτευση», Αθήνα 2010, σ. 54).

Στις 29 Ιουνίου ο Παπαδόπουλος διόρισε ως «υφυπουργό παρά τω πρωθυπουργώ» τον Γεώργιο Γεωργαλά – πάλαι ποτέ επαγγελματία προπαγανδιστή του ΚΚΕ στη Βουδαπέστη, ο οποίος αμέσως μετά τον επαναπατρισμό του το 1957 σταδιοδρόμησε ως συνεργάτης της ΚΥΠ, «ειδικός σύμβουλος» του Αρχηγείου Στρατού κι επιτελικό στέλεχος του καραμανλικού παρακράτους.

Για τους σκληροπυρηνικούς, ο υποσκελισμός από έναν «κομμουνιστή», έστω και (πολύ) πρώην, ισοδυναμούσε με ανοιχτή πρόκληση. Η πιο ακραία πτέρυγά τους απάντησε ανοίγοντας μέσα στο καλοκαίρι γραφεία «Φίλων του Περιοδικού 4ης Αυγούστου» (του Πλεύρη) σε επαρχιακές πόλεις, όπως η Εδεσσα.

Στις 27 Αυγούστου ο Παπαδόπουλος θα βρεθεί, τέλος, αντιμέτωπος με μια «εκρηκτική» (κατά τον Παττακό) νυχτερινή σύσκεψη του «Επαναστατικού Συμβουλίου».

Οι διαθέσιμες περιγραφές για όσα διαμείφθηκαν εκεί, από δεύτερο συνήθως χέρι, συγκλίνουν σε ορισμένα σημεία.

Ο Παπαδόπουλος κατήγγειλε υπονόμευση του έργου του από τους γενικούς γραμματείς, στριμώχτηκε όμως άσχημα από την αντεπίθεση των αντιφρονούντων που, μ’ επικεφαλής τον Μακαρέζο, απαίτησαν συλλογική λήψη των σημαντικών αποφάσεων, παραμερισμό του Γεωργαλά κι εξέφρασαν την αντίθεσή τους στο ενδεχόμενο άρσης του στρατιωτικού νόμου, εξαγγελίας εκλογών ή επιστροφής του βασιλιά.

Αντιλαμβανόμενος ότι χάνει τον έλεγχο, ο δικτάτορας αποχώρησε από τη σύσκεψη. Στις 31/8 παρέδωσε γραπτό υπόμνημα –αγνώστου περιεχομένου– στον Παττακό και στις 2/9 διαμήνυσε μέσω Ρουφογάλη ότι στις 7 Σεπτεμβρίου θα δημοσιοποιούσε την παραίτησή του από την πρωθυπουργία.

Ο εκβιασμός έπιασε τόπο. Επιστολή του δημοσιογράφου της «Βραδυνής» Βάσου Βασιλείου προς τον Καραμανλή απαριθμεί διαδοχικές συσκέψεις παραγόντων της χούντας, διευκρινίζοντας ότι «την μεσημβρίαν του Σαββάτου [5/9] το θέμα έληξεν δι’ ουσιαστικής υποχωρήσεως των γενικών γραμματέων»· επισημαίνει επίσης πως ο δικτάτορας «είχε ως ασφάλεια τον Αγγελή και τους Αμερικανούς, που ανησύχησαν σοβαρώς, φρονούντες ότι η παραίτησις των γενικών γραμματέων θα εσήμαινε ανεπιθύμητον δι’ αυτούς διάσπασιν της επαναστάσεως» («Αρχείο Καραμανλή», Αθήνα 1997, τ. 7ος, σ. 283).

Ο Αβέρωφ ενημερώνει πάλι τον εθνάρχη πως «επί μία τουλάχιστον ημέραν εφαίνετο επικρατούσα υποψηφιότης… Παττακού», αποδίδει δε τον τελικό συμβιβασμό στο γεγονός ότι τους πραξικοπηματίες «τους ενώνει αρρήκτως το κοινόν συμφέρον και ο κοινός φόβος» (στο ίδιο, σ. 281).

Οσο για τον ίδιο τον Παττακό, δημοσιευμένα αποσπάσματα του ημερολογίου του τον φέρουν κατά τη διάρκεια της κρίσης να φλερτάρει με την ιδέα μιας έκτακτης σύγκλησης του Αρείου Πάγου ή/και του ΣτΕ, «όπως ανατεθή εις τινα εξ ημών η ευθύνη της συνεχίσεως του έργου της διακυβερνήσεως της χώρας υπό επαναστατικόν καθεστώς».

Μετά την αναδίπλωση των γενικών γραμματέων θα στηλιτεύσει πάντως γραπτά στον Παπαδόπουλο τον επικεφαλής τους (και υφιστάμενό του) Λαδά, που «δεν ασχολείται σχεδόν καθόλου με το κύριον έργον του» αλλά «κατασκοπεύει και ασχολείται με την κριτικήν του έργου των άλλων», «ρουσφετολογεί κατά χειρότερον των παλαιοκομματικών τρόπον», «υβρίζει τους πάντας χυδαίως» κ.ο.κ. (Γρηγοριάδης, ό.π., σ. 163-6).

«Συμφιλίωση» made by ΗΠΑ;

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν κάποιες αναφορές στον ρόλο της αμερικανικής πρεσβείας.

Σύμφωνα με «πληροφορία εκ σοβαρής πηγής» που ο υπασπιστής του βασιλιά Μιχάλης Αρναούτης διαβίβασε στον ταξίαρχο Βιδάλη (26/11), «ο Πρέσβης ο Τάσκα με αυτό το κάθαρμα της C.I.A. τον Ποτς εμεσολάβησαν κατά το φάγωμα της χούντας και τους συνεβίβασαν και υπεγράφη κάποιο χαρτί τη επεμβάσει των μεταξύ Παπαδοπούλου – Σκληρών και δίδουν Κάρτα-Μπιάνκα στον Παπαδόπουλον να ενεργή όπως θέλει εκτός από τα 3 θέματα διά τα οποία θα αποφασίζουν από κοινού: ι) Θέμα επιστροφής Βασιλέως, ιι) εφαρμογή χρονοδιαγράμματος (εκλογαί – Σύνταγμα – Στρ. Νόμος κ.λπ.). ιιι) Θέματα Εθνικής Αμύνης» (Αρχείο Ορ. Βιδάλη, φ. 33.1).

Σε μεταγενέστερη έκθεσή του (8/2/1971) ο Τάσκα περιγράφει τα συμβάντα ως μακρινός παρατηρητής, επιβεβαιώνει όμως πως ο Παπαδόπουλος, «ως τίμημα για την εγκαθίδρυση της πρωτοκαθεδρίας του, υποχρεώθηκε να χορηγήσει στους συνεπαναστάτες του ισηγορία σε κάθε απόφαση περί εκλογών ή επανόδου του βασιλιά, πιθανόν και σε κάποιους λιγότερο κρίσιμους τομείς» («Foreign Relations of the United States, 1969-1972», τ. 29, Ουάσινγκτον 2007, σ. 756).

Από τα αποχαρακτηρισμένα αρχεία της CIA γνωρίζουμε, τέλος, πως η ημερήσια συνοπτική ενημέρωση του προέδρου Νίξον από την υπηρεσία περιείχε εκτενείς αναφορές στις εξελίξεις της Ελλάδας κατά το ξέσπασμα (28/8) και την εκτόνωση (4/9) της κρίσης.

Το περιεχόμενό τους, έκτασης 4 και 1 παραγράφου αντίστοιχα, παραμένει ωστόσο εξ ολοκλήρου απόρρητο.

Σε κάθε περίπτωση, η «συμφιλίωση» των χουντικών επισφραγίστηκε με την επανάληψη της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας (22/9/1970).

Ενός ανδρός αρχή

Στα τέλη του 1970 η κρίση αναζωπυρώθηκε, με θρυαλλίδα πλέον τη σύγκρουση Παπαδόπουλου – Μακαρέζου για τις συμβάσεις Ωνάση – Νιάρχου.

Θα παραταθεί επί μήνες και θα λήξει μόλις τον Αύγουστο του 1971, με θριαμβευτική επικράτηση του Παπαδόπουλου κι εξουδετέρωση των ανταγωνιστών του διά της… προαγωγής: ο Μακαρέζος «αναβαθμίζεται» σε αντιπρόεδρο της κυβέρνησης και χάνει το υπουργείο του, όπως κι ο Παττακός το δικό του, οι δε γενικοί γραμματείς προάγονται σε «υφυπουργούς-περιφερειακούς διοικητές» και διασκορπίζονται στην επαρχία.

Προηγήθηκε η μετάθεση του διοικητή των αλεξιπτωτιστών (και κουμπάρου του Μακαρέζου) Χρήστου Δαδιώτη από το Μεγάλο Πεύκο, ενώ απουσίαζε στη Γερμανία, και η τελευταία, επεισοδιακή συνεδρίαση του «Επαναστατικού Συμβουλίου» υπό την περιφρούρηση της ΕΣΑ.

Ο διοικητής της, Δημήτριος Ιωαννίδης, θα διαδραματίσει όπως και το 1970 καθοριστικό ρόλο στην έκβασή του, ξεκαθαρίζοντας πως «αι ένοπλοι δυνάμεις αναγνωρίζουν ως ηγέτην της Επαναστάσεως τον Γεώργιον Παπαδόπουλον και αυτόν θέλουν ως πρωθυπουργόν» (Γρηγοριάδης, ό.π., σ. 181-2).

Ακολούθησε στις 21/3/1972 η ταπεινωτική καθαίρεση του αντιβασιλέα Ζωιτάκη από το υπουργικό συμβούλιο, με το επίσημο σκεπτικό ότι «παρεμβαίνει αδικαιολογήτως εις το έργον της Κυβερνήσεως».

Τον διαδέχτηκε -ποιος άλλος;- ο Παπαδόπουλος, που εκτός από πρωθυπουργός ήταν επίσης υπουργός Εθνικής Αμύνης (από το 1967) και Εξωτερικών (από το 1970).

Σύμφωνα μ’ έναν παλιό συμμαθητή και φίλο του, το πρόβλημα με τον Ζωιτάκη ήταν πως «είχε πάρει στα σοβαρά ότι ήταν ρυθμιστής του πολιτεύματος», αρνούμενος να δεχτεί πως «όλη την εξουσία ασκεί ο Παπαδόπουλος. […] Αυτός είναι ο caudillo και δεν έχει ανάγκη κανέναν και θα τραβήξει το πράγμα έτσι, όσο βαστάει» (Παπάγος, ό.π., σ. 421-2).

Ετσι κι έγινε. Ωσπου, τα ξημερώματα της 25ης Νοεμβρίου 1973, ο «πιστός Μίμης» Ιωαννίδης τον περίμενε στη γωνία.

Για τα μάτια των εφοπλιστών

Ωνάσης, Ροδινός-Ορλάνδος και Μακαρέζος σε στιγμές ευθυμίας, τον καιρό της αρχικής συμφωνίας (25/10/1968). Ο Νιάρχος δεν είχε μπει ακόμη στο κάδρο για να χαλάσει τα κέφια Ωνάσης, Ροδινός-Ορλάνδος και Μακαρέζος σε στιγμές ευθυμίας, τον καιρό της αρχικής συμφωνίας (25/10/1968). Ο Νιάρχος δεν είχε μπει ακόμη στο κάδρο για να χαλάσει τα κέφια | ASSOCIATED PRESS

Οι μακροπρόθεσμες προοπτικές του καθεστώτος δεν αποτελούσαν τη μόνη πηγή τριβών στους κόλπους της χούντας.

Εξίσου σημαντικός λόγος συγκρούσεων υπήρξε η εμπλοκή ηγετικών στελεχών της στην αντιπαράθεση δυο μεγαλοεφοπλιστών, του Αριστοτέλη Ωνάση και του Σταύρου Νιάρχου, για τον έλεγχο της εισαγωγής, επεξεργασίας και διανομής πετρελαίου στη χώρα.

Μήλο της έριδος ήταν το σχεδιαζόμενο τρίτο -και μεγαλύτερο- διυλιστήριο της χώρας.

Το πρώτο, στον Ασπρόπυργο, ήταν κρατικό. Το δεύτερο είχε κατασκευαστεί το 1962 στη Θεσσαλονίκη από τον Ελληνοαμερικανό επιχειρηματία Τομ Πάπας, αντιπρόσωπο της πολυεθνικής ESSO που μετά το πραξικόπημα έδρασε ως σύνδεσμος της χούντας με την αμερικανική κυβέρνηση, απαλλασσόμενος ως αντάλλαγμα από τις συμβατικές υποχρεώσεις του για ανέγερση αγροτοβιομηχανικών μονάδων.

Το τρίτο προκηρύχθηκε στις 3/2/1968 και την 1/11/1968 επιλέχθηκε ως «μάλλον συμφέρουσα» η προσφορά του Ωνάση, που ανέλαβε επίσης προσωρινά τη λειτουργία (και) του κρατικού, υποσχόμενος παράλληλα την κατασκευή εργοστασίου αλουμίνας κι άλλες επενδύσεις.

Ο Νιάρχος κατέθεσε στις 16/3/1969 ανταγωνιστική προσφορά κι ακολούθησε προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού (20/5/1969), παραίτηση του υφυπουργού και του αναπληρωτή υπουργού Συντονισμού, Ιουλίου Ευλαμπίου και Ιωάννη Ροδινού-Ορλάνδου (27/6/1969), κήρυξη του διαγωνισμού ως άκαρπου (20/9/1969) και ανακοίνωση του πρωθυπουργικού γραφείου για συμβιβαστική συμφωνία (7/3/1970), βάσει της οποίας ο μεν Νιάρχος πήρε τα 2/3 του κρατικού διυλιστηρίου έναντι 4.000.000 δολαρίων (Ν.Δ. 549/1970), ο δε Ωνάσης ένα επενδυτικό πρόγραμμα μαμούθ, με πυρήνα το τρίτο διυλιστήριο (Ν.Δ. 477/1970).

Αυτά, όσον αφορά τη θεσμική επιφάνεια. Κάτω απ’ αυτήν, η σύγκρουση στα ηγετικά κλιμάκια της χούντας υπήρξε ανελέητη.

Ο Παπαδόπουλος υποστήριξε πεισματικά τον Ωνάση, που του είχε παραχωρήσει τη βίλα του στο Λαγονήσι αντί συμβολικού ενοικίου, ενώ ο υπουργός Συντονισμού Μακαρέζος τον Νιάρχο.

Για το σχετικό παρασκήνιο, αρκετά εύγλωττα είναι τα «κουτσομπολιά» που κατέγραψε στο ημερολόγιό του ο αυλάρχης του βασιλιά (8/6/1969):

«Οι συμβάσεις Ωνάση και Νιάρχου έχουν επιφέρει αναστάτωση. Εκτός από τις παραιτήσεις των Ευλαμπίου και Ορλάνδου, λέγεται ότι ήθελε να παραιτηθεί και ο Μακαρέζος που ήλθε σε απευθείας σύγκρουση με τον Παπαδόπουλο. Ο πρωθυπουργός υποστήριξε τον Ωνάση και συνεχώς ενοχλούσε τον Ορλάνδο, για να υπογράψει τη σύμβαση χωρίς διαγωνισμό. Επειτα από διαδόσεις που κυκλοφορούσαν για λάδωμα, το πολιτικό γραφείο έστειλε τον εισαγγελέα Παπαϊωάννου στο Υπουργείο Συντονισμού για να κάνει ανακρίσεις. Οταν ο εισαγγελέας παρουσιάστηκε στον Ορλάνδο, πήρε την απάντηση «να σηκωθεί και να φύγει αμέσως από δω και να πάει να ανακρίνει εκείνους που τον έστειλαν»» (Παπάγος 1999, σ.183). Μια διαφορετική εκδοχή της ίδιας ιστορίας, φιλικότερη προς τον Ωνάση, έχει διασωθεί στο βιβλίο του Γιάννη Κάτρη «Η γέννηση του νεοφασισμού στην Ελλάδα» (Αθήνα 2010, σ.336-7).

Σύμφωνα πάλι με το Spiegel (τχ.14/1970, σ.151-2), ο Ωνάσης απαλλάχθηκε από τον γερμανοσπουδαγμένο Ορλάνδο καταδίδοντάς τον στον Παπαδόπουλο σαν οπαδό της… δημοκρατίας.

Η αναμέτρηση των δυο πλευρών κάθε άλλο παρά τερματίστηκε όμως μ’ αυτή τη σολομώντεια λύση.

Οταν στις 11/9/1970 εγκρίθηκε οριστικά η επένδυση Ωνάση (ΦΕΚ 1970/Α/184), το σχετικό διάταγμα του Μακαρέζου απέκλειε ρητά με ειδική διάταξη (άρθρο 6§3) την ανάδοχη εταιρεία από τα προνόμια που είχαν εκχωρηθεί σε Τομ Πάπας και Νιάρχο.

Ο Ωνάσης αντεπιτέθηκε απαιτώντας την αναθεώρηση κάμποσων όρων της σύμβασης, με το επιχείρημα της δραστικής μεταβολής των συνθηκών· όταν η πρότασή του απορρίφθηκε από την αρμόδιά επιτροπή των οικονομικών υπουργών, επισκέφθηκε αυθημερόν τον Παπαδόπουλο (2/11/1970).

Η συνέχεια γράφτηκε στο υπουργικό συμβούλιο της 3/11/1970 κι ήταν θυελλώδης.

Σύμφωνα με αδημοσίευτη, ανυπόγραφη περιγραφή της συνεδρίασης που φυλάσσεται στο Αρχείο Καραμανλή και απηχεί εμφανώς την άποψη Μακαρέζου (Φ. 40Α, φ. 1154-1159), ο Παπαδόπουλος «εις έντονον ύφος είπεν ότι ατυχώς περιεπλάκη το μεγάλο αυτό θέμα των επενδύσεων από την Γραφειοκρατίαν του Υπουργείου Συντονισμού και από σκοτεινάς δυνάμεις», για να εισπράξει από τον υπουργό την απάντηση «εις το ίδιον ύφος, ότι Υπουργείον είναι αυτός και γραφειοκρατία και σκοτειναί δυνάμεις δεν υπάρχουν στο Υπουργείον Συντονισμού. Η απόφασις ελήφθη σχεδόν από το μισό Υπουργικό Συμβούλιο. Αι σκοτειναί δυνάμεις που αναφέρατε, είναι εκείναι που απεστέρησαν το Υπουργικόν Συμβούλιον των πολυτίμων υπηρεσιών του τέως υπουργού κ. Ροδινού Ορλάνδου. Λαβών εν συνεχεία τον λόγον ο κ. Παπαδόπουλος και πάντοτε εις έντονον ύφος είπεν ότι το θέμα επενδύσεων Ωνάση δεν είναι μόνον οικονομικόν αλλά και πολιτικόν. Και το πολιτικόν θέμα χειρίζεται μόνον αυτός ως υπεύθυνος της Επαναστάσεως. Τούτου δε δοθέντος, θα λάβη μόνος του τας αποφάσεις του. Ο κ. Μακαρέζος εν οργή απήντησεν ότι επανάστασις δεν είναι μόνον αυτός (ο κ. Παπαδόπουλος) αλλά και άλλοι. Και ότι η Επανάστασις είναι ιδέα. Ουδέποτε δε εφαντάσθη ότι θα ήτο εις το Υπουργικόν Συμβούλιον δικηγόρος του κ. Ωνάση ο κ. Πρωθυπουργός. Εις το σημείον αυτό έλαβεν τον λόγον ο κ. Παττακός και είπεν ότι φρονεί ότι το Υπουργικόν Συμβούλιον πρέπει να συμφωνήσει με το πόρισμα της εξ υπουργών επιτροπής. Ο κ. Παπαδόπουλος εν οργή απήντησεν καλώς. Προχωρούμεν στο δεύτερον θέμα».

Εμφανώς αμυντικότερη, η εκδοχή Παπαδόπουλου για τα διάμειφθέντα μεταφέρθηκε στον Καραμανλή από τον καθηγητή Δημήτριο Κούσουλα (22/11/1970):

«Θα γνωρίζετε βέβαια την διαφωνία Παπαδοπούλου-Μακαρέζου διά την Σύμβασιν Ωνάση εις το Υπουργικόν Συμβούλιον της 3ης Νοεμβρίου. Συνέβη τούτο. Ο Ωνάσης είχε ζητήσει αναθεώρησιν της Συμβάσεως και επί πλέον μια εγγυητική επιστολή του ελληνικού Δημοσίου για 600 εκατομμύρια. Ο Παπαδόπουλος είπε ότι μετά το φιάσκο της Λίττον, της συμβάσεως του εργοστασίου αυτοκινήτων κτλ, η κατάρρευσις και της συμβάσεως Ωνάση θα απεδείκνυε ότι “δεν ξέρομε τι μας γίνεται”. Η αιχμή κατά Μακαρέζου ήτο προφανής. Και τούτο ενώπιον τόσων μη-στρατιωτικών υπουργών. Οταν δε ο Παπαδόπουλος είπεν ότι διάκυβεύεται το κύρος της Επαναστάσεως και ότι επιμένει να ικανοποιηθή η αξίωσις Ωνάση διά να περισωθή η Σύμβασις, ο Μακαρέζος εξέσπασε, αντηλλάγησαν σκληραί φράσεις περί του ποίος εκπροσωπεί την Επανάστασιν κτλ. Τελικώς ο Μακαρέζος δεν απεχώρησε, παρενέβη ο Παττακός, τα πνεύματα ηρέμησαν και η συνεδρίασις εσυνεχίσθη. Η διάστασις πάντως Παπαδοπούλου-Μακαρέζου δεν έχει γεφυρωθή κατά βάθος» (όπ.π., φ.1169-1170).

Αποκαλυπτική είναι η πρώτη αφήγηση και για τα μεθεόρτια της συνεδρίασης:

«Τα ανωτέρω επληροφορήθησαν μέλη του φερομένου επαναστατικού Συμβουλίου και επεσκέφθησαν το απόγευμα της ιδίας ημέρας αλληλοδιαδόχως τον κ. Μακαρέζον (κ.κ. Λαδάς – Ασλανίδης – Μπαλόπουλος). Επεσκέφθη και παρέμεινεν επί ώραν και πλέον τον κ. Μακαρέζον και ο κ. Παττακός. Εν τω μεταξύ πληροφορηθέντες τα γεγονότα διοικηταί Μονάδων Αττικής (τινές) διέταξαν και επιφυλακήν. Τας νυκτερινάς ώρας της ιδίας ημέρας συνεκεντρώθησαν εις ΕΣΑ».

Ο Ωνάσης προσέφυγε στο ΣτΕ και στις 9/12 κατέθεσε εγγύηση 7.000.000 δολαρίων. Ποσό που του επιστράφηκε με κυβερνητική απόφαση, όταν στις 8/12/1971 λύθηκε οριστικά η σύμβασή του.

Την επόμενη χρονιά, το τρίτο διυλιστήριο μοιράστηκε μεταξύ Ανδρεάδη και Λάτση (ΦΕΚ 1972/Α/130) κι ένα τέταρτο παραχωρήθηκε στον Βαρδινογιάννη (ΦΕΚ 1972/Α/181).

Για τις σχετικές διαδικασίες, διαφωτιστική είναι μια εγγραφή στο ημερολόγιο του αυλάρχη (31/8/1972): ο Σπύρος Μαρκεζίνης, διαβάζουμε, «έχει σχηματίσει πλούσιο φάκελο κατά του Ανδρεάδη για τον τρόπο απόκτησης του διυλιστηρίου».

Την πιο αποκαλυπτική πληροφορία την παρέχει ωστόσο η εύγλωττη σιωπή του ίδιου του Μακαρέζου για όλες αυτές τις πολυσυζητημένες συμβάσεις, στα ογκώδη απομνημονεύματα που εξέδωσε το 2006 υπερασπιζόμενος την οικονομική πολιτική του: ούτε μια λέξη σε 501 σελίδες

 

Το σημερα

«Είμαι σχεδόν μόνη μου στις αίθουσες του δικαστηρίου. Δεν έχει κοινό δυστυχώς. Δεν έρχεται κόσμος. Αν με ρωτήσεις τον λόγο δεν μπορώ να ξέρω. Σαφώς και παίζει ρόλο η ενημερωση το ότι δεν προβάλλεται η δίκη από τα τηλεοπτικά κανάλια. Επίσης παίζει ρόλο και η συμπεριφορά μας, καθώς αυτή εχει αλλάξει, σαν να μην μας αφορά ενώ μας αφορά όλους. Το έχω πει πολλές φορές ότι αυτή δίκη δεν αφορά εμάς, εμείς χάσαμε τον Παύλο, δολοφονήθηκε. Αυτή η δίκη αφορά περισσότερο τον υπόλοιπο κόσμο παρά εμάς, αλλά παρόλα αυτά βλέπω μια πτώση πάνω σε αυτό.
Είμαι παρούσα στις αίθουσες γιατί πρέπει να είμαι εκεί, είναι το μόνο που μπορώ να κάνω. Πέραν του ότι αποφάσισαν να μας τελειώσουν, να τελειώσει η ζωή μας γιατί με την δολοφονία του Παύλου κι εμείς δεν υπάρχει τίποτα που να χαιρόμαστε και να ζούμε, απλά αναπνέουμε. Πέραν του ότι πρέπει να πηγαίνω στο νεκροταφείο, έχω και μια υποχρέωση να είμαι παρούσα στις δικαστικές αίθουσες για τον Παύλο μου, δεν γίνεται να μην είμαι εκεί, πρέπει να είμαι.»
–Mάγδα Φὐσσα

51 χρονια μετα τη χουντα οι νεοναζι οπαδοι της σκοτωνουν χωρις τιμωρια.Τι ακριβως ηταν η χουντα; Καλο το αρθρο. Συντομο οσο ειναι δυνατον  και περιεκτικο.Δεν τα πιανει ολα αλλα δεινει ενα πλασιο.Το Ξεκινημα ειναι Τροτσκιστικης καταγωγης.

Παντως δικτατοριες και χουντες εγιναν και πριν το 67 στην Ελλαδα. Και ο θεσμος της ξενοφερτης βασιλειας που μας επεβληθει απο τους δανειστες μας απο τα πρωτα μετεπαναστικα χρονια ηταν η μεγαλυτερη διαχρονικη χουντα στην ιστορια μας με τραγικα παντα αποτελεσματα.

Ο τελευταιος εκπροσωπος αυτης την διαρκους ανωμαλιας με τεραστιες πολιτικες ευθυνες για την συγχρονη ιστορια ειναι ο κ Γλυξμπουργκ κατοικος Ερμιονιδας.Ο «μεγαλειωτατος».Ετοιμαζε τη δικια του χουντα με μεγαλοστελεχη του στρατου τον προλαβαν οι καραβαναδες του ΙΔΕΑ συνεργαστηκε μαζι τους βλοσυρα εκανε το αντιπραξικοπημα της πυτζαμας απο χωριου εις χωριον και τελικα μαζεψε το χρημα και τα τιμαλφη απο το Τατοι σε συνεργασια με τον παλιο γνωστο του απο την αποστασια Μητσοτακη και αγορασε τη βιλλα στον Αγ Αιμιλιανο.

Απριλιανή ∆ικτατορία: µια ιστορική αναδροµή

21/04/2018
 Με αφορμή τη συμπλήρωση 51 χρόνων από τη στρατιωτική δικτατορία του 1967, δημοσιεύουμε παλιότερο άρθρο του συντρόφου Παναγιώτη Βογιατζή. Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στον 23ο τόμο του περιοδικού «Μαρξιστική Σκέψη».

Πενήντα χρόνια συμπληρώνονται φέτος από τη δικτατορία των συνταγματαρχών που επιβλήθηκε στις 21 Απριλίου του 1967. Πρόκειται για μια από τις πιο μαύρες σελίδες της ελληνικής ιστορίας, που τα κατάλοιπά της ακόμη και σήμερα κάνουν αισθητή την παρουσία τους σ’ αρκετές εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής και του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο κινούμαστε και ζούμε.

 

Αν και τα γεγονότα είναι ακόμη πρόσφατα αν τα υπολογίσουμε σε ιστορική κλίμακα, παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άγνωστα, κυρίως στη νέα γενιά, και πλαισιώνονται από ένα πλήθος μύθων και ανακριβειών. Στον περιορισμένο χώρο αυτού του άρθρου θα προσπαθήσουμε να δώσουμε μια όσο γίνεται πιο αναλυτική περιγραφή τους και κυρίως να εξηγήσουμε το πώς φτάσαμε στη δικτατορία και το μέγεθος της καταστροφής που άφησε πίσω της.

Το εργατικό κίνημα στη μετεμφυλιακή Ελλάδα

Η δεκαετία του ’50 βρήκε την Ελλάδα κατεστραμμένη από το 2ο παγκόσμιο πόλεμο και τον εμφύλιο. Ωστόσο, όσο βαθιές ήταν οι καταστροφές που άφησαν πίσω τους οι πόλεμοι, άλλο τόσο γρήγορη ήταν η ανάκαμψη που ακολούθησε. Ξεκινώντας από ένα πολύ χαμηλό σημείο και υποστηριζόμενη από το σχέδιο Μάρσαλ των Αμερικανών (παρά την απίστευτη ρεμούλα που το συνόδευσε), η ελληνική οικονομία άρχισε ν’ αναπτύσσεται με ταχείς ρυθμούς. Τεράστιες στρατιές εργατών, κυρίως οικοδόμων και εργαζομένων στη βιομηχανία, συγκεντρώνονται στις πόλεις και βοηθούν το εργατικό κίνημα να ξεπεράσει το σοκ της ήττας του στον εμφύλιο και να βάλει τις βάσεις για καινούριες μάχες και διεκδικήσεις. Άλλωστε, αυτή η οικονομική ανάπτυξη απέχει πάρα πολύ από την εικόνα της «χρυσής εποχής» του ελληνικού καπιταλισμού που κάποιοι θέλουν να ζωγραφίσουν για εκείνη την περίοδο, αφού συνοδεύεται από μια εκρηκτική αύξηση των ανισοτήτων και το ρήμαγμα της υπαίθρου από την αστυφιλία και την εξωτερική μετανάστευση, που ερημώνουν ολόκληρες περιοχές.

Την επαύριο του εμφυλίου τίποτε δεν έδειχνε ότι θα μπορούσε ν’ ανακόψει την πορεία της θριαμβεύουσας αντίδρασης. Εργατικά κόμματα και οργανώσεις στην παρανομία. Οι φυλακές και τα ξερονήσια γεμάτα. Ο χωροφύλακας είχε αναγορευτεί σε ανώτατο τοπικό άρχοντα. Ακόμα και η ανάγνωση της Αυγής ή έστω και κεντρώων εφημερίδων, ήταν μια πράξη που απαιτούσε μια ικανή ποσότητα θάρρους, ιδίως στα χωριά και τις μικρές πόλεις. Και φυσικά, για να πιάσεις την οποιαδήποτε δουλειά ήταν απαραίτητο το «πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων». Ακόμα και μέσα σ’ αυτές τις συνθήκες όμως, ελάχιστος χρόνος απαιτήθηκε για να αρχίσει το εργατικό κίνημα να βγαίνει ξανά στο προσκήνιο, τόσο πολιτικά όσο και συνδικαλιστικά. Σπάνια στην παγκόσμια ιστορία μπορεί να βρεθεί ανάλογο παράδειγμα, πράγμα που δείχνει τη δύναμη και τις κοινωνικές ρίζες που απέκτησε η Αριστερά στην Ελλάδα κατά την περίοδο της εθνικής αντίστασης και του εμφύλιου.

Πολιτικά, η Αριστερά βρήκε την έκφρασή της στην ΕΔΑ (Ενιαία Δημοκρατική Αριστερά), που ιδρύθηκε το 1951, σαν συνασπισμός μικρών αριστερών κομμάτων που εξακολουθούσαν να είναι νόμιμα εκείνη την περίοδο. Βέβαια, ο βασικός της κορμός σχηματίστηκε από μέλη του ΚΚΕ, που βρισκόταν εκτός νόμου από το 1947. Το 1956 η ΕΔΑ μετατρέπεται σε ενιαίο κόμμα και το 1958 το ΚΚΕ αποφασίζει να διαλύσει όλες τις παράνομες οργανώσεις του και να στείλει όλα τα στελέχη και τα μέλη του να δουλέψουν μέσα σ’ αυτήν.

Η άνοδος του εργατικού κινήματος αντανακλάται στη ραγδαία αύξηση των απεργιών, ήδη από τις αρχές του δεύτερου μισού της δεκαετίας του ’50. Από το 1956 ως το 1958, ο αριθμός των απεργών τριπλασιάζεται σε σχέση με την αμέσως προηγούμενη περίοδο και φτάνει συνολικά το 1,1 εκατομμύρια εργάτες. Την ίδια εποχή κάνει την εμφάνισή του και το φοιτητικό κίνημα, καθώς η ανώτατη εκπαίδευση έχει αρχίσει να μαζικοποιείται.  Αυτή η άνοδος γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή στο πολιτικό πεδίο: Στις εκλογές του 1958 η CIA, που παίζει έναν εξαιρετικά ενεργό ρόλο στα πολιτικά πράγματα της εποχής, σχεδιάζει ένα εκλογικό σύστημα ειδικά φτιαγμένο για να εμφανίσει μειωμένη τη δύναμη της Αριστεράς, αφού τα αστυνομικά μέτρα δεν έχουν τα επιθυμητά γι’ αυτούς αποτελέσματα. Υπολογίζουν να δώσουν σχεδόν όλες τις βουλευτικές έδρες στα δυο μεγαλύτερα κόμματα, τη δεξιά ΕΡΕ (Εθνική Ριζοσπαστική Ένωσις) του Καραμανλή και τον κεντρώο συνασπισμό, ωστόσο τα σχέδιά τους γίνονται μπούμερανγκ. Η ΕΡΕ βγαίνει μεν πρώτο κόμμα, αλλά η ΕΔΑ, με 24,4% των ψήφων, ανακηρύσσεται αξιωματική αντιπολίτευση κι εκλέγει 79 βουλευτές.

Σ’ αυτή την άνοδο του εργατικού κινήματος, η αντίδραση απαντά όχι με κάποιες περιορισμένες έστω παροχές, αλλά με ακόμη μεγαλύτερη σκλήρυνση της στάσης της. Αποφασίζει να δώσει την πλήρη υποστήριξή της στην ΕΡΕ και όχι στην Ένωση Κέντρου (ΕΚ) του Γ. Παπανδρέου, παρότι κι αυτή ήταν ένα καθαρά αστικό κόμμα που το πρόγραμμά της δεν είχε και μεγάλες διαφορές με τη δεξιά. Οι λόγοι αυτής της επιλογής ήταν δύο. Οι συνθήκες του ψυχρού πολέμου που επικρατούσαν διεθνώς απαιτούσαν μια «διπλά σίγουρη» για τους Αμερικανούς κυβέρνηση στην Ελλάδα, μια κυβέρνηση που δεν θα συνεργαζόταν ποτέ με την Αριστερά, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, και δεν θα έβαζε σε κίνδυνο τα στρατηγικά τους σχέδια στην περιοχή. Το κυριότερο όμως ήταν ο ίδιος ο χαρακτήρας του ελληνικού καπιταλισμού που στηριζόταν για την ανάπτυξή του αποκλειστικά στο φτηνό εργατικό δυναμικό και δεν ήταν διατεθειμένος να κάνει την παραμικρή παραχώρηση στους εργαζόμενους, αφού θα έχανε έτσι το όποιο συγκριτικό του πλεονέκτημα σε σχέση με τις υπόλοιπες καπιταλιστικές ευρωπαϊκές χώρες.

Πολιτική αντίδραση και εργατική αντίσταση

Οι εκλογές του 1961 έμειναν στην ιστορία σαν «εκλογές βίας και νοθείας», παρά το γεγονός ότι καμιά εκλογική αναμέτρηση εκείνης της περιόδου δεν έγινε κάτω από πραγματικά δημοκρατικές συνθήκες. Το Παλάτι και ολόκληρος ο μηχανισμός του κράτους και του παρακράτους τέθηκαν στη διάθεση του Καραμανλή. Η τρομοκρατία ξεπέρασε κάθε προηγούμενο. Έτσι το σχέδιο, δηλαδή η εκλογική εξόντωση της ΕΔΑ, επιτεύχθηκε σε αρκετό βαθμό, αλλά για τους αστούς αυτή ήταν μια πύρρεια νίκη.

Το μέγεθος του καλπονοθευτικού οργίου ήταν τόσο μεγάλο, που ο Γ. Παπανδρέου, αυτός ο αστός πολιτικός, ο σφαγέας του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ τον Δεκέμβρη του ’44, αναγκάστηκε να μην αναγνωρίσει το αποτέλεσμα και να καλέσει το λαό «…σε άμυνα εναντίον των ενόπλων και αόπλων που του στερούν το δικαίωμα να εκφράσει ελεύθερα τη γνώμη του». Έτσι, το καθαρά αστικό κόμμα της ΕΚ, γεννημένο μέσα στο παλιρροιακό κύμα της ανόδου των εργατικών αγώνων, γίνεται, σε μεγάλο βαθμό άθελά του, φορέας της παραπέρα ριζοσπαστικοποίησης των μαζών. Καθώς οι παρακρατικοί αποθρασύνονται, φτάνοντας το Μάη του 1963 να δολοφονήσουν στη Θεσσαλονίκη τον συνεργαζόμενο με την ΕΔΑ βουλευτή Γρηγόρη Λαμπράκη, η ΕΚ σπρώχνεται από τη δυναμική των πραγμάτων πιο αριστερά.

 

Πολιτικοί και συνδικαλιστικοί αγώνες πηγαίνουν χέρι χέρι σ’ ολόκληρη αυτή την περίοδο. Παρά το γεγονός ότι η ΓΣΕΕ ελέγχεται πλήρως από την κυβέρνηση, παρά την ύπαρξη του «Συνδικαλιστικού» της Ασφάλειας, που γεμίζει κάθε εργασιακό χώρο με χαφιέδες, η Αριστερά αρχίζει σταδιακά ν’ αναλαμβάνει την ηγεσία των αγώνων, ήδη πριν από το 1960. Οι Συνεργαζόμενες Εργατικές Οργανώσεις, που είναι το εναλλακτικό κέντρο απέναντι στην εργοδοτική ΓΣΕΕ, έχουν 35 σωματεία μέλη όταν ιδρύονται το ’62, φτάνουν τα 115 τον Απρίλη του ’64 και τα 315 στο τέλος της χρονιάς. Χρόνο με το χρόνο οι απεργίες πολλαπλασιάζονται, για να φτάσουν στο αποκορύφωμα του 1966, με 1,6 εκατομμύρια απεργούς. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι πληθαίνουν οι απεργίες κι οι διαδηλώσεις που βάζουν πολιτικά αιτήματα, ξεκινώντας από τις βασικές δημοκρατικές ελευθερίες και φτάνοντας μέχρι την κατάργηση της μοναρχίας. Σ’ αυτό το τελευταίο όμως δεν θα βρουν πουθενά υποστήριξη…

Προς την Αποστασία

Αντιμέτωπος με τη λαϊκή οργή που φούντωνε καθημερινά, ο Καραμανλής αναγκάζεται να κάνει εκλογές το 1963, τις οποίες χάνει παρά τις λυσσαλέες προσπάθειες των αστών. Ο μετέπειτα «Εθνάρχης» το σκάει στο Παρίσι με το όνομα Τριανταφυλλίδης στο πλαστό διαβατήριό του. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί την οριστική απόδειξη για το κίνημα πως έχει τις δυνάμεις να πετύχει πολύ περισσότερα… Μια και η ΕΚ δεν πετυχαίνει αυτοδυναμία, οι εκλογές επαναλαμβάνονται τον Φλεβάρη του 1964 και δίνουν στον Παπανδρέου μια συντριπτική νίκη με 52,7%. Καθώς όμως το κίνημα φτάνει στο ζενίθ των προσπαθειών του, αποκαλύπτονται και τα όρια της ηγεσίας του. Ούτε η ΕΚ ούτε η ΕΔΑ τολμούν να θίξουν το θεσμό της μοναρχίας και να ζητήσουν δημοψήφισμα. Το Παλάτι κι ο στρατός αντίθετα σκληραίνουν ολοένα τη στάση τους, κατανοώντας πλήρως την αδυναμία των αντιπάλων τους. Το καλοκαίρι του 1965 είναι πια σε όλους φανερό πως τα πράγματα οδηγούνται σε ρήξη. Ο βασιλιάς Κωνσταντίνος, ενάντια σε κάθε συνταγματική νομιμότητα, επιμένει να ορίσει υπουργό Άμυνας πιστό στον ίδιο, παρότι κάτι τέτοιο αποτελούσε αποκλειστική αρμοδιότητα του πρωθυπουργού. Στις 15 του Ιούλη αποπέμπει τον Γ. Παπανδρέου και ορκίζει μια κυβέρνηση αποστατών βουλευτών της ΕΚ που συνεργάζονται με την ΕΡΕ. Η βάση γι’ αυτή την αποστασία πρέπει ν’ αναζητηθεί στην ανοιχτή δωροδοκία δεκάδων βουλευτών με τεράστια ποσά, αλλά και στο φόβο μιας μερίδας της ΕΚ μπροστά στην έκρυθμη πολιτική κατάσταση που γι’ αυτούς αντιπροσώπευε τον χειρότερο εφιάλτη τους: τον «κομμουνιστικό κίνδυνο». Ανοίγει έτσι μια περίοδος τριών περίπου μηνών με τον λαό να διαδηλώνει μέρα νύχτα, σχεδόν σε καθημερινή βάση. Τότε δημιουργείται το κίνημα του 1-1-4, που ήταν μια αναφορά στο  άρθρο 114 του Συντάγματος: «Η τήρησις του Συντάγματος επαφίεται στον πατριωτισμό των Ελλήνων», που αντιπροσώπευε το αίσθημα του λαού για δημοκρατία, ενάντια στις παρεμβάσεις του Παλατιού.

iouliana

Σε μια Αθήνα των 2,5 εκατομμυρίων κατοίκων η αποπομπή του Παπανδρέου οδηγεί αυθόρμητα 1 εκ. διαδηλωτές στους δρόμους. Οι συγκρούσεις με την αστυνομία είναι καθημερινές, οι τραυματίες εκατοντάδες. Στο διάστημα των 40 ημερών από το μοναρχικό πραξικόπημα καταγράφηκαν 400 συγκεντρώσεις σ’ ανοιχτό χώρο. Η Βουλή ήταν κάθε μέρα αποκλεισμένη. Τέτοιος ρυθμός κινητοποιήσεων δεν έχει προηγούμενο στην ελληνική και ίσως και στην παγκόσμια ιστορία. O κόσμος που ξεχύθηκε στους δρόμους, που οργάνωσε τη μεγάλη γενική απεργία της 27ης του Ιούλη και συγκρούστηκε για βδομάδες με την αστυνομία, είχε μια δυναμική πολύ ριζοσπαστικότερη από τους στόχους της EK. Tα συνθήματα για «Δημοψήφισμα», «η Aυλή να μαντρωθεί», έβαζαν στο στόχαστρο τον ίδιο το θεσμό της μοναρχίας, και ουσιαστικά όλο το πολιτικό οικοδόμημα στο οποίο στηριζόταν η άρχουσα τάξη.  Aλλά η ηγεσία του κινήματος ήταν πολύ πιο πίσω από αυτή τη δυναμική. Μια στοιχειωδώς υπεύθυνη ηγεσία, με οδηγό τα βασικά δημοκρατικά συνθήματα που είχαν υιοθετηθεί από ολόκληρη σχεδόν την κοινωνία, θα μπορούσε να πάρει την εξουσία και να προχωρήσει σε ριζοσπαστικά και σοσιαλιστικά μέτρα, την κατάργηση των αποικιακών συμβάσεων με το ξένο κεφάλαιο, την εθνικοποίηση των στρατηγικών τομέων της οικονομίας.

Όμως η EΔA σ’ όλη αυτή την περίοδο ποτέ δεν έβαλε το ζήτημα της Mοναρχίας, προσπάθησε μάλιστα να καταπνίξει αυτά τα συνθήματα. Έτσι άφησε ανοιχτό το δρόμο στην ηγεσία της EK και τον Παπανδρέου ώστε να προχωρήσουν σε ένα συμβιβασμό με τα ανάκτορα και την ΕΡΕ. Ακόμα και στις αρχές του 1966, όταν αυτός ο συμβιβασμός είχε πια αποκρυσταλλωθεί, η ηγεσία της ΕΔΑ παρουσίασε μια πρόταση 5 σημείων «για έξοδο από την κρίση». Το 4ο σημείο δεν άφηνε περιθώρια γι’ αμφιβολίες, για τα όρια μέσα στα οποία η ΕΔΑ προσπαθούσε να περιορίσει το κίνημα: «Κανένα κόμμα δεν θα θέσει πολιτειακό ζήτημα»! Λες και υπήρχε περίπτωση να τεθεί θέμα μοναρχίας από οποιοδήποτε άλλο κόμμα εκτός από την ίδια! Τελικά, στις 17 Σεπτέμβρη, η τρίτη κυβέρνηση των αποστατών –του Στ. Στεφανόπουλου– κατάφερε να πάρει ψήφο εμπιστοσύνης. Tο κίνημα έφτασε στα πρόθυρα της νίκης, αλλά η συμβιβαστική πολιτική της ηγεσίας τού τη στέρησε.

Τα γεγονότα του ’65 απέδειξαν για μια ακόμη φορά πως στους ταξικούς αγώνες δεν μπορεί να υπάρχει μακροπρόθεσμα ισοπαλία. Ένα κίνημα που δεν οδηγείται στη νίκη, είναι καταδικασμένο στην ήττα. Το ελληνικό εργατικό κίνημα ξεκίνησε την προσπάθειά του απ’ το 1958 και για σχεδόν μια δεκαετία συνέχισε να δίνει σκληρές μάχες ξοδεύοντας τεράστια ποσά ενέργειας και χωρίς να έχει μια συγκεκριμένη προοπτική. Αναπόφευκτα κάποια στιγμή έρχεται η κούραση. Πάνω σ’ αυτή την κούραση πάτησαν οι αστοί για να μεθοδεύσουν το πραξικόπημα του 1967.

Η ηρεμία που ακολούθησε τη λήξη της πολιτειακής κρίσης ήταν μόνο φαινομενική. Το κίνημα, κουρασμένο από τις συνεχείς κινητοποιήσεις αλλά κυρίως από την έλλειψη ενός συγκεκριμένου στόχου και προοπτικής, βρέθηκε σε μια φάση υποχώρησης ενώ τα κόμματα της αντιπολίτευσης, πιστά όπως πάντα στη «νομιμότητα», απέφευγαν να αναλάβουν τις υποχρεώσεις τους, έχοντας εναποθέσει όλες τους τις ελπίδες στις εκλογές που είχαν προκηρυχθεί για το Μάιο του 1967. Στο στρατόπεδο της αντίδρασης όμως την ίδια στιγμή επικρατούσε αναβρασμός. Παλάτι, αστική τάξη και Αμερικάνοι καταλάβαιναν ότι είχαν στα χέρια τους μια ευκαιρία που δεν έπρεπε να την αφήσουν να πάει χαμένη. Η αντίδραση κατανοούσε πολύ καλά ότι δεν ήταν δυνατό να επανέλθει η χώρα σε μια μακρά περίοδο σταθερότητας, τη στιγμή που κανένα από τα προβλήματα που είχαν οδηγήσει στο ξέσπασμα του κινήματος δεν είχε βρει τη λύση του. Αργά ή γρήγορα (και μάλλον γρήγορα, αν αναλογιστούμε τη δυναμική που είχε δημιουργηθεί), το κίνημα θα κατάφερνε να ανασυγκροτηθεί και να ξαναβγεί στους δρόμους, αυτή τη φορά μάλιστα έχοντας και πολύ λιγότερες αυταπάτες για την «ηγεσία» του. Έτσι, αποφάσισαν να χτυπήσουν. Και είναι χαρακτηριστικό ότι όχι ένα αλλά δύο πραξικοπήματα είχαν προγραμματιστεί, πριν τις εκλογές. Οι άνθρωποι ήθελαν να είναι διπλά σίγουροι!

Πραξικόπημα και αντίσταση

Ο στρατός –και πολύ περισσότερο τα ηγετικά του κλιμάκια– βρίσκεται πάντα στην υπηρεσία της άρχουσας τάξης. Αυτό ίσχυε πολύ πιο έντονα στην Ελλάδα της δεκαετίας του ’60. Με πρόσχημα τον «κομμουνιστικό κίνδυνο» είχε μετατραπεί σ’ ένα άβουλο όργανο του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού και των θεσμών που αυτός υποστήριζε στο εσωτερικό της χώρας. Το μοναδικό ανάχωμα στις επιδιώξεις του δεν ήταν άλλο από το ζωντανό εργατικό κίνημα, που μπορούσε να περιφρουρήσει τις όποιες δημοκρατικές ελευθερίες με τις οργανώσεις του και τους συνεχείς του αγώνες. Αλλά στα 1967 το ανάχωμα αυτό είχε όπως είδαμε εξασθενήσει σημαντικά. Έτσι, το πραξικόπημα δεν παρουσίασε καμιά ιδιαίτερη πρακτική δυσκολία.

100 άρματα μάχης κινητοποιήθηκαν τα ξημερώματα της 21ης Απριλίου, και ήταν αρκετά για να καταλάβουν χωρίς καμιά αντίδραση όλα τα ζωτικά σημεία της πρωτεύουσας.

podilato98-xounta-1967-01

Όλοι οι ηγέτες της αντιπολίτευσης πιάστηκαν στον ύπνο. Αυτό δεν είναι σχήμα λόγου, αφού συνελήφθησαν φορώντας τις πυτζάμες τους… Ενώ τα σημάδια για κίνηση του στρατού πλήθαιναν για μήνες πριν, κανείς δεν είχε επεξεργαστεί ένα στοιχειώδες σχέδιο αντίδρασης. Ο σκοπός κάθε δικτατορίας είναι να εδραιώσει ένα κλίμα «παγώματος» της κοινωνίας, διαλύοντας κάθε πιθανή εστία αντίστασης και επιβάλλοντας ένα διαρκές κλίμα τρομοκρατίας. Αυτό έκαναν και οι πραξικοπηματίες, που με 7500 συλλήψεις μέσα στις πρώτες κιόλας μέρες κατάφεραν να τσακίσουν τη ραχοκοκαλιά του εργατικού κινήματος. Ήταν λοιπόν αναπόφευκτο να ακολουθήσει μια μακρά περίοδος κατά την οποία ήταν σχεδόν αδύνατη κάθε μαζική προσπάθεια αντίδρασης.

Ωστόσο είναι μύθος η άποψη πως πέρασαν 7 χρόνια κατά τα οποία η μόνη αντίσταση ήταν μικρές μεμονωμένες ομάδες που με βομβιστικές κυρίως επιθέσεις προσπαθούσαν να κάνουν αισθητή την αντίθεσή τους προς το καθεστώς. Την πρώτη κιόλας μέρα στα Γιάννενα και το Ηράκλειο ξέσπασαν κινητοποιήσεις, χωρίς καμιά απολύτως κεντρική καθοδήγηση, με τη συμμετοχή κυρίως φοιτητών. Ακολούθησαν δεκάδες περιπτώσεις μαζικών διαμαρτυριών και συγκρούσεων με τα σώματα ασφαλείας. Όποτε δινόταν η ευκαιρία, τις περισσότερες φορές εντελώς αυθόρμητα, ξεσπούσαν μεγάλες διαδηλώσεις παρά το ασφυκτικό κλίμα τρόμου που επικρατούσε. Χαρακτηριστικές είναι οι διαδηλώσεις εκατοντάδων χιλιάδων στις κηδείες του Γ. Παπανδρέου το 1968 και του Γ. Σεφέρη το 1971.

Μια άλλη ηρωική αλλά σχεδόν άγνωστη πτυχή της αντίστασης κατά της χούντας ήταν οι κινητοποιήσεις των κατοίκων ολόκληρων περιοχών στην επαρχία, τις περισσότερες φορές ενάντια στα σχέδια του καθεστώτος για απαλλοτριώσεις γης ή για τη δημιουργία σκανδαλωδώς ανθυγιεινών βιομηχανικών μονάδων σε κατοικημένες περιοχές, που οφείλονταν στο πλήρες ξεπούλημα του καθεστώτος στο μεγάλο κεφάλαιο (για το οποίο θα μιλήσουμε και παρακάτω). Ενδεικτικά μόνο αναφέρουμε τις περιπτώσεις της Ελευθερούπολης στην Καβάλα, ενάντια στη δημιουργία ορυχείων σε κατοικημένες περιοχές, στους Αγ. Θεοδώρους, την Ελευσίνα και τον Σκαραμαγκά για να σταματήσουν τη δημιουργία ρυπογόνων μονάδων δίπλα στα σπίτια τους, τα Μεγάλα Καλύβια Τρικάλων ενάντια στον αναδασμό της γης και βέβαια τα Μέγαρα, όπου οι κάτοικοι έδωσαν επί δυο χρόνια αγώνες κατά των σχεδίων κατασκευής εργοστασίων των ομίλων Ωνάση, Νιάρχου και Ανδρεάδη, προχώρησαν σε γενική απεργία στην πόλη τους το 1973 και συντάχθηκαν ανοιχτά στο πλευρό των εξεγερμένων φοιτητών στο Πολυτεχνείο.

Βέβαια, η κορυφαία στιγμή της αντίστασης ήταν το Πολυτεχνείο. Αλλά δεν επρόκειτο για «κεραυνό εν αιθρία», αφού όλη την προηγούμενη χρονιά οι φοιτητικές κινητοποιήσεις αυξάνονταν μέρα με τη μέρα και αποκτούσαν ολοένα και πιο προχωρημένα χαρακτηριστικά και αιτήματα. Αυτό, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη δυσαρέσκεια και την ένταση των προσπαθειών των αντιστασιακών ομάδων και της Αριστεράς που άρχιζε σιγά σιγά να ξαναοργανώνεται, έκαναν φανερό ότι οι μέρες του καθεστώτος ήταν πλέον μετρημένες. Η χαριστική βολή για τη χούντα δόθηκε τελικά από τα γεγονότα της Κύπρου.

Εκεί, η προσπάθεια του Ιωαννίδη (που είχε πάρει τα ηνία του καθεστώτος από τον Παπαδόπουλο μετά τα γεγονότα του Πολυτεχνείου) να ανατρέψει τη νόμιμα εκλεγμένη κυβέρνηση του Μακάριου έδωσε την αφορμή που περίμενε η Τουρκία για να εισβάλει στο νησί. Κηρύχθηκε γενική επιστράτευση και γι’ αρκετές μέρες ο πόλεμος με την Τουρκία φαινόταν αναπόφευκτος. Και είναι χαρακτηριστικό για την πλήρη σήψη του καθεστώτος το γεγονός ότι είχε διαλύσει ακόμη και το στράτευμα, την πηγή δηλαδή της ίδιας της δύναμής του. Όλοι οι επίστρατοι εκείνης της εποχής έχουν να θυμηθούν ιστορίες που θα ήταν για γέλια αν δεν ήταν για κλάματα… Η λαϊκή οργή έφτασε πλέον στο απροχώρητο και οι στρατιωτικοί αναγκάστηκαν να παραιτηθούν άρον άρον και να καλέσουν τον Καραμανλή για να σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής ενότητας, ένα σχέδιο το οποίο έτσι κι αλλιώς συζητιόταν αρκετό καιρό πριν. Έτσι, ένα μαύρο κεφάλαιο για την ιστορία της Ελλάδας έκλεισε, χωρίς να κλείσουν όμως και οι πληγές που άφησε πίσω του.

Οι επιπτώσεις της επταετίας

Μια αρκετά διαδεδομένη άποψη για την περίοδο της δικτατορίας είναι πως ναι μεν επρόκειτο για ένα ανελεύθερο καθεστώς, με φυλακίσεις, βασανισμούς και εξορίες όσων –πραγματικά ή φανταστικά– αποτελούσαν κίνδυνο για τα ελληνοχριστιανικά ιδεώδη, αλλά στον τομέα της ευημερίας και της οικονομικής ανάπτυξης τα πράγματα πήγαιναν απ’ το καλό στο καλύτερο. Αυτό είναι ένα χονδροειδές ψέμα. Η δικτατορία ευτύχησε να πετύχει μια εξαιρετικά ευνοϊκή οικονομική συγκυρία, αφού τα χρόνια μέχρι το 1973 ήταν χρόνια μεγάλης ανάπτυξης διεθνώς. Αλλά η ανάπτυξη αυτή για την Ελλάδα σήμαινε κυρίως μια άνευ προηγουμένου μεταφορά πλούτου προς τις μεγάλες επιχειρήσεις κι ένα εντελώς σαθρό μοντέλο ανάπτυξης.

xounta1

Δεκάδες εργοστάσια φτιάχτηκαν χωρίς κανένα περιβαλλοντολογικό περιορισμό κι ολόκληρες περιοχές (Δ. Αττική, Δ. Μακεδονία, Καβάλα κλπ) καταδικάστηκαν στην υποβάθμιση και στον αργό θάνατο των κατοίκων τους. Και σαν να μην έφτανε αυτό, οι «επενδύσεις» αυτές έγιναν κυρίως με χρηματοδότηση του κράτους με δανεικά κι αγύριστα (τότε ξεκίνησε ουσιαστικά η φάμπρικα της μεταφοράς κεφαλαίων στο εξωτερικό), και μάλιστα με ποσά που έφταναν μέχρι και το 90% της συνολικής επένδυσης! Δεν είναι βέβαια τυχαίο ότι αμέσως μετά τη μεταπολίτευση τα κανόνια άρχισαν να σκάνε το ένα μετά το άλλο, οδηγώντας σε μια ολόκληρη γενιά των περιβόητων «προβληματικών επιχειρήσεων», που φορτώθηκαν στις πλάτες της εθνικής οικονομίας. Σε αντιδιαστολή βεβαίως με τους ιδιοκτήτες τους, που συνέχισαν να τρώνε με χρυσά κουτάλια…

Ο άλλος πυλώνας της χουντικής οικονομίας ήταν φυσικά η οικοδομή, όπου συντελέστηκαν παρόμοια εγκλήματα, άσχετα αν αυτά είχαν ξεκινήσει ήδη από την δεκαετία του ’50. Προσφέροντας τεράστιες φοροαπαλλαγές στους εργολάβους και σχεδόν διπλασιάζοντας τους οικοδομικούς συντελεστές σ’ όλες τις πόλεις με πληθυσμό πάνω από 5000 κατοίκους, η δικτατορία είναι σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνη για το χάλι που παρουσιάζουν οι πόλεις σήμερα.

Εκτός από τις πιο πάνω φανερές και μετρήσιμες επιπτώσεις, τεράστια ήταν η καταστροφή και σ’ ένα πιο αφηρημένο αλλά εξίσου σπουδαίο επίπεδο. Στον τομέα των επιστημών και της τεχνολογίας, η Ελλάδα έχασε οριστικά το τραίνο, αφού την ίδια στιγμή που ο υπόλοιπος ανεπτυγμένος κόσμος προχωρούσε με άλματα, εδώ είχε αναγορευτεί υπέρτατος άρχων ο δεσπότης κι ο χωροφύλακας.

O ξένος παράγοντας

Καμιά ανάλυση της δικτατορίας της 21ης Απριλίου και των γεγονότων που οδήγησαν σ’ αυτή δεν μπορεί να είναι πλήρης, χωρίς την αναφορά στο ρόλο που έπαιξε ο αμερικανικός ιμπεριαλισμός. Η δεκαετία του ’60 αποτελεί το απόγειο της όξυνσης του ψυχρού πολέμου ανάμεσα στη Δύση και το μπλοκ του «υπαρκτού σοσιαλισμού». Η Ελλάδα είχε τελεσίδικα παραχωρηθεί στη σφαίρα επιρροής της Δύσης, ήδη από τις συμφωνίες της Μόσχας και της Γιάλτας, την περίοδο του 2ου παγκόσμιου πολέμου. Από τότε, ο ρόλος των Αμερικάνων στις υποθέσεις της χώρας ήταν κάτι παραπάνω από αποφασιστικός. Οι Αμερικάνοι ζητούσαν στην Ελλάδα μια «διπλά σίγουρη» κυβέρνηση, ώστε να μπορούν ανενόχλητοι να εφαρμόζουν τα σχέδιά τους στην ευρύτερη περιοχή, οπότε ακόμη και η αστική Ένωση Κέντρου ήταν γι αυτούς πηγή ανωμαλίας και κινδύνων. Έτσι, σ’ ολόκληρη τη μεταπολεμική περίοδο επέβαλλαν τις πιο αντιδραστικές κυβερνήσεις και προσπαθούσαν να μπλοκάρουν οποιαδήποτε προσπάθεια εκδημοκρατισμού της χώρας.

Δική τους επιλογή υπήρξε η επιβολή του Καραμανλή ως πρωθυπουργού στα μέσα της δεκαετίας του ’50, οι εκλογικοί νόμοι που απαγόρευαν στην Αριστερά να παίξει σημαντικό ρόλο στα πολιτικά πράγματα της χώρας, το σχέδιο «Περικλής» που οδήγησε στις πιο νοθευμένες εκλογές της μεταπολεμικής ιστορίας το 1961, όπως και η δημιουργία πλήθους παραστρατιωτικών οργανώσεων που δρούσαν μέσα στο στράτευμα με σκοπό την ολοκληρωτική του χαλιναγώγηση, με κυριότερο τον περιβόητο «ΙΔΕΑ», μέλη του οποίου φυσικά υπήρξαν και όλοι οι βασικοί συντελεστές της χούντας. Και είναι χαρακτηριστικό ότι και τεχνικά, το πραξικόπημα στηρίχτηκε ολοκληρωτικά στο σχέδιο «Προμηθεύς», ένα Νατοϊκό σενάριο το οποίο τυπικά προέβλεπε την κατάληψη της εξουσίας από το στρατό σε περίπτωση εισβολής ρωσικών στρατευμάτων και κομμουνιστικής εξέγερσης, στην πραγματικότητα όμως έμελλε να χρησιμοποιηθεί για την καταστολή του εργατικού κινήματος.

Η πολιτική και θεωρητική τύφλωση της Αριστεράς

Στο χώρο της Αριστεράς, οι ευθύνες για αυτή την τραγική εξέλιξη δεν πρέπει να αναζητηθούν στις προσωπικές αδυναμίες του ενός ή του άλλου κόμματος ή στελέχους. Το ΚΚΕ το 1965 δεν έκανε τίποτε άλλο από το να επαναλάβει τις ίδιες θέσεις και τα ίδια λάθη που το συνοδεύουν και το χαρακτηρίζουν από τη στιγμή που απεμπόλησε τις επαναστατικές ιδέες του μαρξισμού, για να καταφεύγει με κάθε ευκαιρία στις συμμαχίες με τα «προοδευτικά τμήματα της αστικής τάξης», από τη στιγμή δηλαδή που έγινε έρμαιο των «ιδεών» του Στάλιν και του Ζαχαριάδη. Έμεινε έτσι πιστό στα ίδια λάθη που έκανε τόσο το 1936 όσο και το 1944-46. Είναι πολύ αποκαλυπτική η «αυτοκριτική» του ΚΚΕ γι’ αυτά τα γεγονότα, από την απόφαση του 9ου συνεδρίου, του 1974: «Τα λάθη που έγιναν την περίοδο 1961-67, συνδέονται με ορισμένες θέσεις του 8ου συνεδρίου, στις οποίες στηρίχθηκε η δράση του κόμματος. Ενώ το πρόγραμμα καθόριζε σωστά το χαρακτήρα της επανάστασης, χαρακτήριζε τη μη μονοπωλιακή αστική τάξη σαν «εθνική αστική τάξη» και τη συμπεριλάμβανε στις κινητήριες δυνάμεις της επανάστασης, (η υπογράμμιση δική μας) έκανε μια μηχανιστική μεταφορά στη χώρα μας του ρόλου που παίζει η εθνική αστική τάξη σε άλλες χώρες. Αυτό το λάθος οδήγησε σε οπορτουνιστικές διαστρεβλώσεις και σε πολιτική ουράς με την Ένωση Κέντρου. Το Πρόγραμμα καθόριζε επίσης λαθεμένα ότι η επανάσταση θα γινόταν κυρίως με τον ειρηνικό δρόμο, πράγμα που έτρεφε τη νομιμότητα…»

Η απόφαση αυτή, μαζί μ’ ολόκληρη τη βαμμένη με αίμα ιστορία του ελληνικού εργατικού κινήματος, επιβεβαιώνουν με τον πιο εντυπωσιακό τρόπο πως η πλήρης και γνήσια λύση των δημοκρατικών καθηκόντων στις χώρες με καθυστερημένη αστική ανάπτυξη, της πραγματοποίησης της δημοκρατίας και της εθνικής και κοινωνικής απελευθέρωσης, μπορεί να επιτευχθεί μόνο διαμέσου της εργατικής δημοκρατίας, με την εργατική τάξη να μπαίνει επικεφαλής ολόκληρου του έθνους και των καταπιεζόμενων στρωμάτων.

Η ελληνική αστική τάξη βρέθηκε από την πρώτη στιγμή της γέννησής της σταθερά δεμένη με τα τζάκια και το Παλάτι. Η αδυναμία της να λύσει αυτούς τους δεσμούς, να δημιουργήσει μια ισχυρή οικονομία, να παραχωρήσει τις βασικές δημοκρατικές ελευθερίες και να σπάσει την εξάρτησή της από τους ιμπεριαλιστές, οδήγησε ξανά και ξανά την εργατική τάξη στο να τεθεί πρωτοπορία στους αγώνες. Και μόνο η θεωρητική τύφλωση των ηγετών της δεν επέτρεψε σ’ αυτούς τους αγώνες να έχουν νικηφόρα κατάληξη και οδήγησε στον γύψο της επταετίας, έναν γύψο που ακόμα αφήνει αισθητά τα σημάδια του πάνω στην ελληνική κοινωνία.

Xρονολογικός πίνακας

  • 1949:Τερματισμός του εμφύλιου πολέμου.
  • 1951: Δημιουργία της Ενιαίας Δημοκρατικής Αριστεράς (ΕΔΑ), νόμιμου κόμματος της Αριστεράς.
  • 1958: Η ΕΔΑ με 24,4% και 79 βουλευτές, αναδείχνεται αξιωματική αντιπολίτευση.
  • 1961: Εκλογές βίας και νοθείας από τη δεξιά Εθνική Ριζοσπαστική Ενωση (ΕΡΕ) του Κ. Καραμανλή, για ν’ αποφευχθεί νέα επιτυχία της Αριστεράς.
  • 1963: 22/5: Δολοφονία του βουλευτή της ΕΔΑ Γρηγόρη Λαμπράκη από παρακρατικούς στη Θεσσαλονίκη.

3/11: Εκλογική νίκη της Ένωσης Κέντρου (ΕΚ) του Γ. Παπανδρέου, χωρίς ν’ αποκτήσει αυτοδυναμία. Ο Καραμανλής το σκάει στο Παρίσι.

  • 1964: 16/2: Νέες εκλογές, θρίαμβος της ΕΚ (52,7%).
  • 1965: 15/7: Αντισυνταγματική αποπομπή του Γ. Παπανδρέου από το παλάτι. Ξεκινά η περίοδος της Αποστασίας.

21/7: Δολοφονείται, στη διάρκεια διαδήλωσης στην Αθήνα, ο φοιτητής Σωτήρης Πέτρουλας. Η αστυνομία θα προσπαθήσει να εμφανίσει το θάνατό του ως αποτέλεσμα ασφυξίας από δακρυγόνα, η πραγματική αιτία όμως ήταν πιθανότατα ο στραγγαλισμός του από αστυνομικούς.

Σεπτέμβρης: Μετά από δυο αποτυχημένες προσπάθειες (Αθανασιάδης-Νόβας και Τσιριμώκος), η κυβέρνηση των αποστατών παίρνει ψήφο εμπιστοσύνης με πρωθυπουργό τον Στ. Στεφανόπουλο.

  • 1967: 21/4: Το πραξικόπημα των Συνταγματαρχών προλαβαίνει αυτό των Στρατηγών και του βασιλιά που είχε οριστεί για λίγες μέρες αργότερα.

13/12: Προσπάθεια – οπερέτα του βασιλιά για αντικατάσταση των Συνταγματαρχών με «δικούς του» αξιωματικούς. Το κίνημα καταπνίγεται αμέσως κι ο βασιλιάς καταφεύγει στο εξωτερικό.

  • 1968: 28/2: Ίδρυση του ΠΑΚ (Πανελλήνιο Απελευθερωτικό Κίνημα), στη Σουηδία, από τον Α. Παπανδρέου, που εξελίχθηκε στη σημαντικότερη αντιδικτατορική οργάνωση.

13/8: Αποτυχημένη βομβιστική επίθεση κατά του δικτάτορα Γ. Παπαδόπουλου από τον Αλέκο Παναγούλη. Ο Παναγούλης καταδικάζεται σε θάνατο αλλά η ποινή δεν εκτελείται λόγω ενός τεράστιου κινήματος συμπαράστασης στο εξωτερικό.

3/11: Η κηδεία του Γ. Παπανδρέου, αφορμή για την πρώτη μαζική διαδήλωση κατά της χούντας.

  • 1970: 19/9: Αυτοπυρπόληση του φοιτητή Κώστα Γεωργάκη στη Γένοβα, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη στήριξη της χούντας από τις δυτικές χώρες.
  • 1971: 22/9: Νέα διαδήλωση κατά της δικτατορίας, στην κηδεία του ποιητή Γ. Σεφέρη.
  • 1973: Φλεβάρης – Μάρτης: Τα γεγονότα της Νομικής, προπομπός του Πολυτεχνείου, με καταλήψεις και πορείες με συμμετοχή χιλιάδων φοιτητών. Διαδηλώσεις και σε Θεσσαλονίκη – Πάτρα.

23-25/5: Απόπειρα αντιδικτατορικού κινήματος στο Ναυτικό, ανταρσία του αντιτορπιλικού «Βέλος», που καταφεύγει στην Ιταλία. 36 μέλη του πληρώματος ζητούν πολιτικό άσυλο.

14-17/11: Τα γεγονότα του Πολυτεχνείου. Επιβολή στρατιωτικού νόμου.

25/11: Ο Γ. Παπαδόπουλος ανατρέπεται από τον Δ. Ιωαννίδη.

  • 1974: Ιούλης: Προσπάθεια της κυβέρνησης Ιωαννίδη να ανατρέψει τον Μακάριο στην Κύπρο, δίνει στην Τουρκία την αφορμή για να εισβάλει στο νησί. Η κυβέρνηση Ιωαννίδη καταρρέει και στις 24/7 ο Καραμανλής επιστρέφει από το Παρίσι και σχηματίζει «κυβέρνηση εθνικής ενότητας». Αρχίζει η περίοδος της Μεταπολίτευσης.
  • 1975: Αύγουστος: Γίνεται η δίκη των πραξικοπηματιών. Οι βασικοί συντελεστές καταδικάζονται σε θάνατο επί εσχάτη προδοσία. Ωστόσο, το αδίκημά τους χαρακτηρίζεται «στιγμιαίο» και η ποινή μετατρέπεται σε ισόβια. Για να χρυσώσει το χάπι, ο Καραμανλής δήλωσε τότε πως «όταν λέμε ισόβια, εννοούμε ισόβια». Βέβαια, οι περισσότεροι απελευθερώθηκαν πολύ πριν από το θάνατό τους…

Παλιοτερο αρθρο για τα μεταλλεια « Εταιρία Μεταλλείων Ερμιόνης»  για σιδηροπυρίτες στη δικη μας περιοχη.Πριν τον ερειπωμενο οικισμο Αγ Βαρβαρα υπαρχει μνημειο που θυμιζει  την δολοφονια διευθυντη απο καποιους στις 20 Σεπτεμβριου 1938.Ιδιοκτητης τοτε ηταν η  Ανώνυµη Ελληνική Εταιρεία Χηµικών Προϊόντων, Νικ. Κανελλόπουλος

Πολυ ενδιαφερον αρθρο της Παρασκευης Σκουρτη

Η εξορυκτική διαδικασία ξεκινά το 1908 και διαρκεί έως και το 1978.

Οι επιχειρηµατίες που είχαν αναλάβει την εκµετάλλευση είναι Μεταλλευτική Εταιρεία «Μεταλλεία Ερµιόνης», Αρ. Π. Σκένδερ, από το 1905.

Η Γαλλική Εταιρεία που διαχειριζόταν και τα Μεταλλεία της Σερίφου, µε τον Γεώργιο Γρώµαν.

Η Ο.Ε. Μιχ. Λίτσας και . Σκένδερ από το 1922.

Η Ανώνυµη Ελληνική Εταιρεία Χηµικών Προϊόντων, Νικ. Κανελλόπουλος, από το 1927.

Η ΑΕΕΧΛΠ, Πρόδροµος Αθανασιάδης (Μποδοσάκης), 1947.

Στη συνέχεια ήρθε στα χέρια της Ελληνικής Εταιρείας, όπου αφέθηκε στην εγκατάλειψη και αναπόφευκτα στην κατάρρευση. Σηµερινός ιδιοκτήτης των Μεταλλείων, ο Όµιλος Τσοκανή Α.Ε.

Ανανδροι οι φονιαδες του διευθυντη;Ισως .Ποιος ξερει;

Βιντεακι απο την Πρωτοβουλια Ενεργων Πολιτων Ερμιονης με φωτογραφιες εποχης

Ο οικισμος Αγ Βαρβαρα

Οι στοες ηταν απεναντι απο την παλια χωματερη στο Ρορο αν και στοες υπηρχαν και στη θεση της χωματερης αρχικα

Τα μεταλευματα μεταφερονταν με μικρο τρενο μεχρι τη θεση Δαρδιζα στην Ερμιονη

φωτογραφια Στεφου Αλεξανδριδη.

Το τρενακι ονομαζομενο «Βαρβαρα»  υπαρχει στον Πειραια καπου αποθηκευμενο απο τον ΟΣΕ σε χωρο  μη προσβασιμο στο κοινο.

Υποφάκ. 169.2 Υπόθεση μεταλλείων Ερμιόνης (1907-8) έγγρ. 24-33] – Δικαστικά έγγραφα: αγωγή μεταλλευτικής εταιρείας “Μεταλλεία Ερμιόνης” (΄Οθων Τετενές) κατά του Δημοσίου, απόφαση Εφετείου Ναυπλίου κ.ά. – Γνωμοδοτήσεις δικηγόρων, υπομνήματα κατηγορουμένων προς το συμβούλιο εφετών Ναυπλίου σχετικά με την υπόθεση των μεταλλείων Ερμιόνης. – Έντυπα (1907-8): Η υπόθεσις των μεταλλείων Ερμιόνης.

https://www.blackuroi.gr/node/209

Η εξέγερση του Λαυρίου

 0.  Apr.08.2015

Σαν σήμερα 8 Απρίλη του 1896  ξεκινάει στο Λαύριο μία από τις σημαντικότερες απεργίες στην ιστορία του εργατικού κινήματος  στην Ελλάδα. Με αφορμή τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν  την ταραγμένη εκείνη περίοδο παραθέτουμε ένα μικρό αφιέρωμα στις εργατικές εξεγέρσεις του Λαυρίου, με σκοπό να αναδείξουμε την μαχητικότητα και την αποφασιστικότητα των εργατών της εποχής.

Μεταλλεία

Τα μεταλλεία στην περιοχή του Λαυρίου είναι από τα αρχαιότερα μεταλλεία στον Ελλαδικό χώρο. Η μεταλλευτική δραστηριότητα σε αυτά χρονολογείται από το 3.000 π.Χ., (ίχνη εξορύξεως χαλκού στην περιοχή Θορικού) αλλά η συστηματική εκμετάλλευσή τους αρχίζει με τη γέννηση της Αθηναϊκής Δημοκρατίας το 508 π.Χ. Τα μεταλλεία του Λαυρίου υπήρξαν η κύρια πηγή πλούτου της Αθήνας κατά την κλασική εποχή (5ος και 4ος π.Χ. αιώνας).

Κατά τα νεώτερα χρόνια τα μεταλλεία σε αδράνεια μέχρι το 19ο αιώνα μ.Χ. Το 1860 ο Ανδρέας Κορδέλλας (1836 – 1909), μεταλλειολόγος γεννημένος στη Σμύρνη με σπουδές στη Γερμανία επισκέπτεται την περιοχή και διαβλέπει σημαντική οικονομική προοπτική με την ανάτηξη των σκωριών και την επεξεργασία των εκβολάδων. Έρχεται σε επαφή με τον Τζιανμπατίστα Σερπιέρι (1832-1897), Ιταλό επιχειρηματία, του οποίου η οικογένεια ήδη ασχολείτο με παρόμοιες εργασίες εκμετάλλευσης σκωρίας ρωμαϊκής εποχής ορυχείων στο Κάλιαρι της Σαρδηνίας. Ο Σερπιέρι διαβλέπει επίσης την οικονομική δυνατότητα που του προσφέρει το Λαύριο και, το 1864, ιδρύει την εταιρεία «Roux – Serpieri – Fressynet C.E.» (ή «Hilarion Roux et Cie») εν μέρει με δικά του κεφάλαια αλλά και με συμμετοχή του γαλλικού (έδρα στη Μασσαλία) τραπεζικού οίκου «I. Roux-Fressynet». Η εταιρεία διατηρείται μέχρι το 1873, έχοντας μετονομαστεί σε «Ελληνική Εταιρεία των Μεταλλουργείων Λαυρίου», κατασκευάζοντας εγκαταστάσεις στο λιμένα του Λαυρίου, στη θέση «Εργαστηριάκια» και αναλαμβάνει την παραγωγή αργυρούχου μολύβδου από τις σκωρίες. Το 1865 διαθέτει 18 καμίνους, εγκαταστάσεις μεταλλοπλυσίας, μηχανουργείο και σιδηρόδρομο, απασχολώντας, το 1867, 1.200 εργαζόμενους, τεράστιο αριθμό για την εποχή.

 

 

Το 1869 ανακύπτει το Λαυρεωτικό ζητημα , καθώς η εταιρεία διεκδικεί από το ελληνικό κράτος τις αρχαίες εκβολάδες, με αποτέλεσμα τη σύγκρουσή της με αυτό. Η λύση στο ζήτημα που προέκυψε ήταν, μετά από διαπραγματεύσεις, να δημιουργηθούν δύο εταιρείες: Η Εταιρεία Μεταλλείων Λαυρίου (ελληνική) και η «Μεταλλεία Καμάριζας» (1873). Το 1876 η δεύτερη παραχωρεί τη θέση της στην γαλλική εταιρεία «C.F.M.L.», την οποία ιδρύει και πάλι ο Σερπιέρι και κατασκευάζει νέο εργοστάσιο στη θέση «Κυπριανός».

Η εταιρεία αυτή θα επιζήσει μέχρι το 1877 και το Λαύριο ακολουθεί έκτοτε την πορεία των δύο νέων εταιρειών: Οικίες και καταστήματα ανήκαν στις εταιρείες, που έχουν αναλάβει και την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη των εργαζομένων, την κατασκευή σχολείων, ναών, λιμενικών εγκαταστάσεων. Το 1880 εμφανίζεται η πρώτη σοβαρή κρίση: Οι τιμές του μολύβδου πέφτουν διεθνώς και οι εταιρείες αντιμετωπίζουν οικονομική κρίση. Το βασικό πλήγμα και στις δύο το επέφερε ο Ά Παγκόσμιος Πόλεμος. Η εταιρεία, ωστόσο, αναγκάστηκε να διακόψει τις δραστηριότητές της το 1982, ως συνέπεια της αποβιομηχάνισης που επεκτάθηκε σε όλη τη χώρα τη δεκαετία του ’80. Τότε δημιουργήθηκε στη θέση της η κρατική εταιρεία ΕΜΜΕΛ  η οποία λειτούργησε έως το 1992. Οι περισσότερες μονάδες διέκοψαν τη λειτουργία τους και περισσότερο από το 20% των κατοίκων της πόλης, έχοντας πληγεί από την ανεργία, την εγκαταλείπουν. Το 1994 το εργοστάσιο της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων Λαυρίου στον Κυπριανό αγοράστηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού, κηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο και παραχωρήθηκε στο ΕΜΠ το οποίο δημιούργησε εκεί τοΤεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου.

 

Η απεργία του 1896

Στις 8 Απρίλη του 1896 οι εργαζόμενοι στα  μεταλλωρυχεία της Καμάριζας – ιδιοκτησίας της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων, ζητούν την υλοποίηση των αιτημάτων τους τα οποία αφορούν τα εξής: κατάργηση των εργολάβων ως ενδιάμεσων μισθωτών, πληρωμή των εργατών κατ” ευθείαν απ” την εταιρεία, αύξηση του μεροκάματου σε 3,5 δραχμές (ήταν 2,5), δημιουργία νοσοκομείου ή φαρμακείου στην Καμάριζα, διάθεση σούστας στους εργάτες για τη μεταφορά των τραυματιών στο νοσοκομείο του Θορικού, καθώς μεταφερόμενοι με το κάρο πέθαιναν στη διαδρομή. Εκτός απ” τα παραπάνω, οι εργάτες ζητούσαν απ΄ την εταιρεία να μένουν σε σπίτια, διότι μέχρι τότε κατοικούσαν σε σπήλαια  ή σε αυτοσχέδιες καλύβες. Οι συνθήκες εργασίας ήταν πράγματι εφιαλτικές. Οι μεταλλωρύχοι έπεφταν συχνά θύματα εργατικών ατυχημάτων. Σε έκθεση κυβερνητικού υπευθύνου αναφερόταν πως μόνο το 1892 υπήρξαν 36 θανατηφόρα ατυχήματα (Γεώργιος Αναστασόπουλος, ό.π., τ. Β΄ σ. 695), άρα τρία ανά μήνα. Όπως γράφει ο Γιάννης Κορδάτος (ό.π., σ. 35), η εταιρία “είχε φτιάσει το δεύτερο πάτωμα της Καμάριζας πλάι στη μηχανή, μια μαρμαρένια κάμαρα, κι εκεί κρύβονταν τα πτώματα των σκοτωμένων από τα φουρνέλα και τα βουλιμέντα. Τη νύχτα ο καροτσέρης Κάλιος Μάνθος, από τους σπιτικούς του Σερπιέρη, μαζί με άλλους πιστούς της Εταιρείας βγάζανε κρυφά τα πτώματα και τα πήγαιναν και τα παράχωναν στα πεύκα του Άη Κωνσταντίνου”.

Η εταιρεία αρνείται να συναντήσει την απεργιακή επιτροπή των εργατών. Δεν περιορίζεται, όμως μόνο σε αυτό, καθώς προχωράει σε εκφοβισμό των εργαζομένων ανοίγοντας πυρ κατά της επιτροπής. Οι φύλακες σκοτώνουν δύο εργάτες( Καραφλιάς και Βασιλακόπουλος), προκαλώντας την σφοδρή αντίδραση των υπολοίπων. Με πέτρες, ξύλα και μεταλλεύματα οι απεργοί επιτίθενται στους φύλακες, ανατινάζουν τις αποθήκες και τα γραφεία, και αφοπλίζουν τους αστυνομικούς, οι οποίοι είχαν μεταβεί ως κρατικοί φορείς καταστολής της απεργίας. Η «Εφημερίς» του Κορομηλά γράφει: «Οι χωροφύλακες πυροβολούσι εις τον αέρα, οι εργάται αντιπυροβολούσι, ακούοντας ύβρεις, φωναί, κραυγαί, πίπτουσιν βροχηδόν λίθοι, συνεχίζονται οι πυροβολισμοί και η Καμάριζα φαίνεται ως εις εμπόλεμον κατάστασιν. Ακολουθεί η ανατίναξη των αποθηκών της δυναμίτιδος και του πετρελαίου. Οι κ. Σερπιέρης, οι μηχανικοί Ραμπού και Σπανζεράλ, καθ’ ων υπήρχε μήνις, ετράπησαν εις φυγήν, μεταφιεσθέντες εις Δωριείς εργάτας».

Συνολικά είχαν σκοτωθεί τέσσερις απεργοί. Ο δε Σερπιέρι φυγαδεύτηκε και σώθηκε, κυριολεκτικά, την τελευταία στιγμή, μεταμφιεσμένος.

Σε εκείνη την απεργία, περισσότεροι από 1.800 μεταλλεργάτες ανέβηκαν από το μεταλλευτικό φρέαρ – βάθους 182 μέτρων – και, με μια οργάνωση που θα τη ζήλευαν πολλοί, κήρυξαν εκείνη την πρώτη μεγάλη απεργία. Περιγράφει ο παλιός μεταλλεργάτης Γιώργος Βουγιούκας («ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ» 23/1/1996): «Κανείς από τ” αφεντικά δεν τους πήρε μυρωδιά. Η απεργία εκδηλώθηκε την Κυριακή το βράδυ – 7 Απριλίου 1896 – στην αλλαγή της βραδινής βάρδιας των 10 και έγινε δημοσίως γνωστή τη Δευτέρα το πρωί. Στην πρώτη μεγάλη απεργία υπήρχε φοβερή ένταση. Είναι ενδεικτικό ότι ο Σερπιέρι – γενικός διευθυντής της εταιρείας – για να φυγαδευτεί ντύθηκε γυναίκα ή παπάς! Η κυβέρνηση έστειλε, εκτός από τα «ΜΑΤ» της εποχής εκείνης, πολεμικό πλοίο για να πάρει τους πρωτεργάτες της απεργίας. Η ένταση ήταν μεγάλη. Μια πέτρα που έφυγε απ” τα χέρια ενός απεργού και χτύπησε έναν χωροφύλακα ήταν η αφορμή για να ξεκινήσει η σύγκρουση. Οι χωροφύλακες ανοίγουν πυρ και χτυπούν στο «ψαχνό» τέσσερις ανυπεράσπιστους εργάτες. Η Καμάριζα γίνεται πεδίο μάχης»

Η μεγάλη αυτή απεργία διήρκεσε 18 μέρες,  μέχρι τις 21 Απριλίου του 1896.

 

 

Το εργατικό κίνημα στην Ελλάδα την περίοδο της εξέγερσης του Λαυρίου του 1896

Η απεργία του 1896 δεν αποτελεί το μοναδικό εξεγερσιακό γεγονός του Λαυρίου. Πριν μερικά χρόνια το Μάρτιο του 1883 οι εργάτες  πραγματοποίησαν, επίσης, απεργία, η οποία επαναλήφτηκε τον Ιούλιο του 1887 με αιτήματα καλύτερες συνθήκες εργασίας και κατάργηση του μεροκάματου της Κυριακής. Ήδη, λοιπόν, από τη δεκαετία του 1880 έχουμε την εμφάνιση οργανωμένων κινητοποιήσεων στο χώρο της εργασίας , γεγονός που φανερώνει την διάδοση σοσιαλιστικών ιδεών στον ελλαδικό χώρο. Πιο συγκεκριμένα, γνωρίζουμε πως η εμφάνιση του εργατικού κινήματος στην Ελλάδα εμφανίστηκε πολύ αργότερα από ότι σε άλλες χώρες των Βαλκανίων και της Ευρώπης. Σε αυτό συνέβαλε η αργή ανάπτυξη της βιομηχανίας, καθώς και τα χαρακτηριστικά της ελληνικής οικονομίας η οποία στηριζόταν κατά πολύ μεγάλο βαθμό στον αγροτικό τομέα. Ωστόσο, ήδη από την εποχή του Όθωνα έχουν αρχίσει να εμφανίζονται οι πρώτες σοσιαλιστικές ιδέες από Γάλλους πολιτικούς πρόσφυγες, οπαδούς του ουτοπικού σοσιαλιστή Σαιν Σιμόν, με πιο σημαντικό το Γουστάυο Εϊτχάλ. Την ίδια περίπου εποχή κάνει την εμφάνησή της στην Αθήνα η εφημερίδα « η Πρόοδος», η οποία προπαγανδίζει ιδέες του ουτοπικού σοσιαλισμού. Εισηγητής της είναι ο Παναγιώτης Σοφιανόπουλος, γιατρός, σπουδαγμένος στην Ιταλία και μετεκπαιδευμένος στο Παρίσι, αγωνιστής του 1821 και στέλεχος του γαλλικού κόμματος του Κωλλέτη. Ο όρος σοσιαλισμός χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στην Ελλάδα από την « Εφημερίδα της Σμύρνης» και τους «Νέους Καιρούς», εφημερίδες, επίσης, του Σοφιανόπουλου στα 1849. Οι όροι κομμουνιστής και κομμουνισμός χρησιμοποιούνται για πρώτη φορά στα Επτάνησα, το 1858 για να χαρακτηρίσουν και να κατηγορήσουν τον Ιωσήφ Μομφεράτο, έναν από τους «αρχηγούς» του Ριζοσπαστικού Κόμματος. Από τη δεκαετία του 1840-50 κυκλοφορούν στην Ελλάδα και στα Επτάνησα οι ιδέες των Προυντόν, Μπλανκί, Μπακούνιν. Μάλιστα καλλιεργείται, παράλληλα, η ιδέα της κοινοκτημοσύνης. Συνεπώς, μπορούμε να συμπεράνουνε πως η ελληνική κοινωνία έρχεται σε επαφή με σοσιαλιστικές και αναρχικές ιδεολογίες σε αρκετά πρώιμο στάδιο, χωρίς όμως οι ιδεολογίες αυτές να παίρνουν μαζικά χαρακτηριστικά.

Μετά το 1860, μεγάλα ιστορικά και επαναστατικά γεγονότα,που αναδεικνύουν την εργατική τάξη στην αυτοτελή πολιτική ταξική δράση της, επηρεάζουν τμήματα της εργατικής τάξης στην Ελλάδα αλλά και ένα τμήμα αστών δημοκρατών διανοουμένων. Αποτέλεσμα αυτής της επίδρασης ήταν η έκδοση πολλών εφημερίδων και , ταυτόχρονα, η εμφάνιση των πρώτων σοσιαλιστικών ομίλων στην Ελλάδα. Έτσι, ιδρύονται σοσιαλιστικοί όμιλοι στη Μυτιλήνη, στη Σύρο, στην Κεφαλονιά, στην Πάτρα, στο Αίγιο, στην Αθήνα, στον Πειραιά και, φυσικά, στο Λαύριο. Πιο οργανωμένη και ανεπτυγμένη δραστηριότητα γύρω από τις σοσιαλιστικές ιδέες αναπτύσσεται το 1890, όταν ο Σταύρος Καλλέργης ιδρύει τον « Κεντρικό Σοσιαλιστικό Σύλλογο», με έδρα την Αθήνα και παραρτήματα σε άλλες πόλεις, και στο Λαύριο. Μέλη των σοσιαλιστικών αυτών ομίλων, με αναρχικές και σοσιαλιστικές ιδέες, έπαιξαν ενεργό ρόλο στην εξέγερση του 1896.

Follow me on Twitter

Αύγουστος 2018
Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
« Ιολ.    
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  

Αλεξης Γρηγοροπουλος

Τασος Αναστασιου

κοκα κολα

Mεταναστες

ΟΧΙ ΣΤΑ ΠΥΡΗΝΙΚΑ

  • 1.177.113

Αρχείο

RSS arcadia portal

  • Η παρουσίαση του μουσικού λευκώματος για την Γορτυνία στα Λουτρά Ηραίας (pics) Αύγουστος 20, 2018
    Το βράδυ του Σαββάτου 18 Αυγούστου 2018, στην πλατεία των  Ιαματικών Λουτρών Ηραίας πραγματοποιήθηκε εκδήλωση με την πρώτη επίσημη παρουσίαση του μουσικού λευκώματος «ΓΟΡΤΥΝΙΑ-Ποιος ήταν που τραγούδαγε....», που εξέδωσε ο Δήμος Γορτυνίας και η Δημοτική Κοινωφελής Επιχείρηση Γορτυνίας (ΔΗΚΕΓ) με την συνεργασία του κ. Κώστα Παυλόπουλου, του  κ. Γιάννη Παυλόπου […]
  • Λυδία λιθάρι Αύγουστος 20, 2018
    Φαντάζομαι, αν περιέλουζαν με κάποιου είδους λάδι την περίφημη Μόνα Λίζα στο Λούβρο δύο γυναίκες -παλαβές;, ακτιβίστριες;, ο Θεός να σε φυλάει;- ο Γάλλος υπουργός πολιτισμού θα έκανε λόγο για βανδαλισμό, αφού βανδαλισμός είναι κάθε πράξη που βεβηλώνει, μολύνει, ίσως ακόμα καταστρέφει ένα έργο τέχνης ή μια αρχαιότητα. Στην Ελλάδα, όμως, η υπουργός μας του Πολ […]
  • Δεν δήλωσε συμμετοχή στην Β' Αρκαδίας η Ελπίδα Αύγουστος 20, 2018
    Η απόφαση της Ελπίδας να μην κατέβει την νέα αγωνιστική σεζόν η ανδρική ομάδα στο πρωτάθλημα της Β' Αρκαδίας θα μπορούσε να πει κανείς πως κάνει πιο φτωχό τον χώρο του Αρκαδικού ποδοσφαίρου. Το μεγάλο "σχολείο" του Αρκαδικού ποδοσφαίρου η Ελπίδα μπορεί να μην συμμετέχει στην νέα Β' Αρκαδίας με την ανδρική της ομάδα ωστόσο θα συνεχίσει να […]
  • Καρέ-καρέ η διάσωση Γάλλων ορειβατών που εγκλωβίστηκαν στον Ταΰγετο (vid) Αύγουστος 20, 2018
    Τις πρωινές ώρες της Δευτέρας 20 Αυγούστου 2018, ελικόπτερο Super Puma της Πολεμικής Αεροπορίας, διέσωσε δύο Γάλλους ορειβάτες, οι οποίοι ήταν εγκλωβισμένοι στο φαράγγι Ρίντομο Ταϋγέτου, σε υψόμετρο 1950 μέτρων. Το ελικόπτερο μετέφερε τους διασωθέντες στην 120 Πτέρυγα Εκπαίδευσης Αέρος, στην Αεροπορική Βάση Καλαμάτας, από όπου τους παρέλαβε ασθενοφόρο όχημα […]
  • Νύχτα Shock Price: Μουσική, events, έκθεση ιστορικών αυτοκινήτων και μοτοσικλετών Αύγουστος 20, 2018
    Πρόσκληση συμμετοχής στο Φεστιβάλ επιχειρηματικότητας και πολιτισμού από το ΕΠιμελητήριο Αρκαδίας Η Νύχτα Shock Price ξεπέρασε κάθε επιτυχία την περασμένη χρονιά και συνεχίζει και φέτος ανεβάζοντας ακόμα πιο ψηλά τον πήχη.  Το απόγευμα της Τετάρτης 29 Αυγούστου το κέντρο της Τρίπολης θα διαμορφωθεί σε ένα μεγάλο πεζόδρομο προσελκύοντας χιλιάδες επισκέπτες. Τ […]

Kατηγορίες

Κατηγοριες Tag

Aman resorts ecorap SRF RDF Αδεσποτα Αλλη Προταση Ανεμογεννητριες Αντωνης Στασινοπουλος Βασιλης Λαδας Βερβεροντα Βουδουρης Βουλευτικες Εκλογες 2015 Γιορτες ελιας ΔΕΗ ΔΕΣΦΑΚ Δασος Κορακιας Δεκα τρεις ΧΑΔΑ τριτης γενιας Δελτια τυπου Δεματοποιητης Δημητρης Κοδελας Δημητρης Σφυρης Δημοτικες εκλογες 2014 Δημοτικη Επιτροπη Διαβουλευσης Δημοτικο σχολειου Πορτο Χελιου Ηλεκτροφωτισμος Θεσεις καδων απορριμματων Καραβασιλη Καταφυκι Κοιλαδα Κοκα Κολα απεργια Μαρινα Πορτο Χελιου Μεταρυθμιση στην Αυτοδιοικηση 2018 Μετοχι Μονη Αυγου Μπαρου Μπουκλης Ναυπλιο Πανω Πλατεια Κρανιδι Πεζοδρομια στις πολεις Πολυτεχνειο 2014 Πρασινο Σημειο Προσφυγες Μεταναστες Πυρηνικα Ρεπουλης ΣΥΡΙΖΑ Ερμιονιδας Σκανδαλο αποχετευτικου Κρανιδιου Σουκος Στην Ερμιονη αλλοτε και τωρα Σωματειο ξενοδοχουπαλληλων ΤΑΙΠΕΔ Τατουλης Τσιρωνης Φαναρι Διογενη ΧΑΔΑ Κροθι ΧΑΔΑ Νο 4 Μυλων Κρανιδιου Χριστουγεννα Ωρα της γης αεροδρομιο αποαναπτυξη-τοπικοποιηση αποκατασταση ΧΑΔΑ δεματοποιητη εκδηλωση ΠΑΠΟΕΡ/CISD Δεματοποιητη επιδομα ανεργιας εφοπλιστικο κεφαλαιο καυση απορριμματων κοκκιναρι κομποστοποιηση κυκλοφορια πλαστικη σακουλα σφαγεια Κρανιδιου φωτια 9 Φλεβαρη φωτιες στις χωματερες φωτοβολταικα χαβουζα Κρανιδιου χελωνες χουντα

Twitter Updates